Sơ lược từ nguyên vật lí hạt (Phần 5)

boson W (weak + boson)

Người đặt tên: Lý Chính Đạo và Dương Chấn Ninh, 1960

Là hạt mang lực yếu có mặt trong các tương tác dòng yếu, boson W lần đầu tiên được dự đoán và đặt tên trong một bài báo vào năm 1960. Có lẽ tên gọi boson W có từ lực hạt nhân yếu (W = weak), gọi như vậy vì độ lớn của nó xét trên một khoảng cách nhất định yếu hơn nhiều so với lực hạt nhân mạnh và lực điện từ. Từ weak (yếu) có xuất xứ từ tiếng Na Uy Cổ veikr, có lẽ gốc gác sâu xa liên quan đến từ weik trong tiếng PIE, nghĩa là “uốn cong, gió thổi”.

Boson

boson Z (boson + zero)

Người đặt tên: Sheldon Glashow, 1961

Giống như boson W, boson Z là hạt trung chuyển lực yếu. Nhưng không giống boson W, boson Z không mang điện tích, vì thế các hoán đổi boson Z được gọi là “các tương tác dòng trung hòa”.

Khi Sheldon Glashow nêu lí thuyết về chúng trong một bài báo hồi năm 1961, ông chẳng đưa ra một lời giải thích nào cả. Một số lí thuyết cho rằng Z kí hiệu cho “zero” dò bởi dòng trung hòa không mang điện tích. Zero có xuất xứ của nó trong tiếng Italy zero, từ này lại có gốc gác Latin Trung cổ zephirum. Nhà toán học Italy Leonardo Fibonacci đã đặt ra từ zephirum, nghĩa là “zero”, từ tiếng Arab sifr, nghĩa là “chẳng có gì”. Sifr có khả năng là từ dịch của sunya-m trong tiếng Sanskrit, nghĩa là “nơi trống không, sa mạc”.

gluon (glue + on)

Người đặt tên: Murray Gell-Mann, 1962

Gluon là hạt trung chuyển lực mạnh, lực liên kết bên trong hạt nhân. Các tương tác thông qua lực mạnh có thể xem là các hoán đổi gluon.

Có lẽ gluon được đặt tên như thế bởi các đặc tính tựa như-keo dán của chúng và khả năng của chúng giữ hạt nhân lại với nhau. “Glue” có xuất xứ tiếng Pháp Cổ glu và có gốc gác Latin gluten, “dán lại”, nó cũng là nguồn gốc của gluten, “phần đạm của hạt”. Tuy nhiên, chẳng có thực phẩm nào không có gluon.

Nguồn: Symmetry Magazine

Vui lòng ghi rõ "Nguồn Thuvienvatly.com" khi đăng lại bài từ CTV của chúng tôi.

Nếu thấy thích, hãy Đăng kí để nhận bài viết mới qua email
Tin tức vật lý
Extension Thuvienvatly.com cho Chrome

Thêm ý kiến của bạn

Security code
Refresh

Các bài khác


Lực ma sát bất ngờ xuất hiện ở helium-3 siêu chảy
11/02/2018
Helium-3 là một chất siêu chảy được cho là có thể chảy tự do không ma sát. Nhưng theo Jere Mäkinen và Vladimir Eltsov tại Đại
Lần đầu tiên tìm thấy hành tinh trong một thiên hà khác
10/02/2018
Khám phá đầu tiên được xác nhận về một hành tinh nằm ngoài Hệ Mặt Trời của chúng ta (ngoại hành tinh) là một sự kiện
Bản đồ Miền đất Vô hình - Phần 3
10/02/2018
2 Sóng biển Từ bến đậu của chúng ta ở Cảng Electron, ta muốn phác họa hải trình tiến về phía đường bờ biển mà ta nhìn
Bản đồ Miền đất Vô hình - Phần 2
10/02/2018
CHUYẾN THÁM HIỂM I Đứng cho vững, đừng say sóng Một con thuyền, nó làm bằng gì chứ – Hải âu, cá heo và nhiễu động –
Bản đồ Miền đất Vô hình - Phần 1
10/02/2018
VỀ QUYỂN SÁCH Vũ trụ thật ra được làm bằng gì? Làm thế nào chúng ta biết được? Hãy theo dõi bản đồ thế giới vô hình
Phải chăng bí ẩn moment từ muon đã được giải?
04/02/2018
Các nhà vật lí ở Nhật Bản cho biết họ đã có lời giải cho một vấn đề đã thách đố các nhà vật lí hạt trong gần hai
Nguyên tố cơ bản nhất của vật chất là gì?
04/02/2018
Trong phần này, bạn sẽ thấy chúng ta hiểu biết ít ỏi như thế nào về những thứ nhỏ nhoi nhất mà chúng ta thấy Việc biết
Tìm thấy ngôi sao già nhất Ngân Hà
02/02/2018
Theo các mô hình vũ trụ học hiện đại, Vũ trụ đã ra đời trong một sự kiện đại biến động gọi là Vụ Nổ Lớn (Big Bang).

Chúng tôi hiện có hơn 60 nghìn tài liệu để bạn tìm

360 độ

Vật lý 360 độ là trang tin nhanh, trao đổi chuyên đề vật lý và các khoa học khác cũng như các nội dung liên quan đến dạy và học.
Hi vọng các bạn giúp chúng tôi bằng cách đăng kí làm CTV.
Liên hệ: banquantri@thuvienvatly.com