250 Mốc Son Chói Lọi Trong Lịch Sử Vật Lí (Phần 32)

Khám phá vành sao Thổ

1610

Galileo Galilei (1564–1642), Giovanni Domenico Cassini (1625–1712), Christiaan Huygens (1629–1695)

“Các vành sao Thổ trông hầu như chẳng thay đổi,” phóng viên khoa học Rachel Courtland viết. “Những món trang sức hành tinh này, được chạm trổ bởi các vệ tinh nhỏ và được định hình bởi lực hấp dẫn, có thể trông y hệt như chúng vẫn trông như thế hồi hàng tỉ năm trước – chỉ có điều là nhìn từ xa.” Vào thập niên 1980, một sự kiện bí ẩn xảy ra đã bất ngờ làm cong các vành trong cùng của hành tinh thành một kiểu xoắn ốc nhấp nhô, “giống như các đường khía trên đĩa vinyl”. Các nhà khoa học giả định rằng sự uốn lượn xoắn ốc ấy là do một vật thể rất lớn giống tiểu hành tinh hay một chuyển biến rất lớn về thời tiết.

Vào năm 1610, Galileo Galilei đã trở thành người đầu tiên quan sát vành sao Thổ; tuy nhiên, ông mô tả chúng là “tai”. Mãi cho đến năm 1655 thì Christiaan Huygens mới có thể sử dụng chiếc kính thiên văn chất lượng cao hơn của ông và trở thành người đầu tiên mô tả chi tiết ấy là một cái vành thực sự bao xung quanh sao Thổ. Cuối cùng, vào năm 1675, Giovanni Cassini xác định được rằng “vành” sao Thổ thật ra gồm những cái vành con cùng với những khoảng trống ở giữa chúng. Hai khoảng trống như thế được khoét bởi các vệ tinh nhỏ quay xung quanh, còn những khoảng trống khác thì vẫn chưa được giải thích. Các cộng hưởng quỹ đạo, do các tác động hấp dẫn tuần hoàn của các vệ tinh sao Thổ, còn ảnh hưởng đến sự ổn định của các vành. Mỗi vành con quay ở một tốc độ khác nhau xung quanh hành tinh.

Ngày nay, chúng ta biết rằng các vành ấy gồm những hạt nhỏ, được làm hầu như hoàn toàn bởi nước đóng băng, đá, và bụi. Nhà thiên văn Carl Sagan đã gọi các vành ấy là “bè lũ đông đúc gồm những thế giới băng tí hon, mỗi thế giới đang chuyển động trong quỹ đạo tách biệt của nó, mỗi thế giới liên kết với Thổ tinh bằng lực hấp dẫn của hành tinh khổng lồ này.” Các hạt ấy có kích cỡ đa dạng từ bằng một hạt cát cho đến cỡ một căn nhà. Các cấu trúc vành còn có một khí quyển mỏng làm bằng khí oxygen. Các vành ấy có thể đã ra đời bởi các mảnh vụn từ sự phá vỡ của một vệ tinh, một sao chổi, hay một tiểu hành tinh nào đó lúc xa xưa.

Vào năm 2009, các nhà khoa học tại NASA đã tìm thấy một cái vành gần như vô hình xung quanh Thổ tinh, nó lớn đến mức sẽ cần một tỉ Trái Đất mới lấp đầy nó (hay khoảng 300 Thổ tinh sắp liền cạnh nhau).

Ảnh sao Thổ cùng với các vành của nó

Ảnh sao Thổ cùng với các vành của nó được ghép từ 165 bức ảnh do camera góc rộng trên phi thuyền Cassini chụp. Màu sắc trong ảnh được tạo ra bằng cách sử dụng tia tử ngoại, tia hồng ngoại, và các kiểu chụp ảnh bức xạ khác.

XEM THÊM. Kính thiên văn (1608), Đo Hệ Mặt Trời (1672), Khám phá Hải Vương tinh (1846).

250 Mốc Son Chói Lọi Trong Lịch Sử Vật Lí | Clifford A. Pickover
<< Phần trước | Phần tiếp theo >>

Vui lòng ghi rõ "Nguồn Thuvienvatly.com" khi đăng lại bài từ CTV của chúng tôi.

Nếu thấy thích, hãy Đăng kí để nhận bài viết mới qua email
Tin tức vật lý
Tạo bảng điểm online

Thêm ý kiến của bạn

Security code
Refresh

Các bài khác


250 Mốc Son Chói Lọi Trong Lịch Sử Vật Lí (Phần 56)
22/10/2019
Định luật Bode về khoảng cách hành tinh 1766 Johann Elert Bode (1747–1826), Johann Daniel Titius (1729–1796) Định luật Bode, còn gọi
250 Mốc Son Chói Lọi Trong Lịch Sử Vật Lí (Phần 55)
22/10/2019
Hiệu ứng giọt đen 1761 Torbern Olof Bergman (1735-1784), James Cook (1728-1779) Albert Einstein từng nói rằng điều khó hiểu nhất ở
Tương lai nhân loại - Michio Kaku (Phần 28)
22/10/2019
HAI CÁCH ĐỂ SỐ HOÁ TÂM TRÍ Thực ra có hai phương án tiếp cận riêng biệt để số hóa bộ não con người. Đầu tiên là Dự
Tương lai nhân loại - Michio Kaku (Phần 27)
22/10/2019
MỘT QUAN ĐIỂM KHÁC VỀ SỰ BẤT TỬ Adaline có thể hối hận về món quà bất tử, và có lẽ cô ấy không đơn độc, nhưng
Thời gian là gì? (Phần 2)
21/10/2019
Vậy thì hãy nói đi: Thời gian là gì? Hãy nói một chút về lũ chồn sương. Để nắm rõ hơn cách các nhà vật lí nghĩ về
Vật lí Lượng tử Tốc hành (Phần 86)
16/10/2019
Chất siêu chảy Khi những chất lỏng nhất định, ví dụ helium lỏng, khi được làm lạnh xuống chỉ bằng vài độ trên không
Vật lí Lượng tử Tốc hành (Phần 85)
16/10/2019
Định tuổi bằng phóng xạ Là một ứng dụng tài tình của hiện tượng lượng tử phóng xạ, phép định tuổi bằng phóng xạ
Tương lai của tâm trí - Michio Kaku (Phần 26)
14/10/2019
QUÊN VIỆC QUÊN ĐI, VÀ KÝ ỨC CHỤP ẢNH Mặc dù các kỹ năng tự kỷ thông minh có thể được bắt đầu bằng một số chấn

Chúng tôi hiện có hơn 60 nghìn tài liệu để bạn tìm

360 độ

Vật lý 360 độ là trang tin nhanh, trao đổi chuyên đề vật lý và các khoa học khác cũng như các nội dung liên quan đến dạy và học.
Hi vọng các bạn giúp chúng tôi bằng cách đăng kí làm CTV.
Liên hệ: banquantri@thuvienvatly.com