Vì sao người ta lãng quên người đầu tiên phân biệt hai loại điện tích?

Ngày nay, chúng ta có điện tích dương và điện tích âm trong một hệ thống nhị nguyên có trật tự. Chúng ta có được trật tự đó là nhờ người khám phá ban đầu của nó – Charles Du Fay. Nếu ông không nhập cuộc, thì có lẽ chúng ta vẫn đang gọi tên các điện tích theo màu của chúng.

Charles Du Fay là một nhà khoa học hồi đầu thế kỉ 18, khi nhân loại lần đầu tiên chơi đùa với điện theo kiểu khoa học hiện đại. Nghiên cứu sự nhiễm điện của các vật là quá căn bản nên chưa ai từng có lời mô tả hiện tượng. Người ta để ý rằng khi những vật liệu nhất định bị cọ xát, chúng dường như hút được những vật liệu khác, nhưng ít có ai làm rõ được cái đang xảy ra hoặc tại sao nó lại xảy ra. Lúc ấy, phần đông người ta tin rằng các vật có cùng màu sắc thì tạo ra loại điện giống nhau. Các nhà khoa học để ý thấy việc thêm thuốc nhuộm vào một chất thường làm thay đổi tính chất điện của nó, và màu sắc được quy cho là nguyên nhân. Từ lâu trước khi có khái niệm màu và mùi của các quark, chúng ta đã có các lực màu trong điện học.

Charles Du Fay (1698 – 1739)

Charles Du Fay (1698 – 1739)

Du Fay đã tiến hành một số khảo nghiệm về bản chất của điện và đã công bố “Một bài luận về điện”. Trong bài báo này, ông trình bày phần lớn những thực tế căn bản mà chúng ta biết về điện – ông đã đi tới quá trình căn bản của các vật nhiễm điện (nóng lên và cọ xát) và ông chứng minh rằng có chất dẫn điện và chất cách điện. Ông cũng lưu ý rằng các vật có xu hướng dẫn điện tốt hơn khi chúng bị ẩm.

Quan trọng nhất, ông là người đầu tiên bác bỏ lí thuyết màu, ông chứng minh rằng những màu giống nhau có thể tạo ra những trạng thái nhiễm điện không giống nhau. Ông thừa nhận rằng thuốc nhuộm có thể làm biến đổi lực điện của các vật, nhưng ông lưu ý rằng những thuốc nhuộm đó cũng làm biến đổi thành phần hóa học của chất. Ông chứng minh rằng những vật có màu y hệt nhau có thể tạo ra những điện tích khác nhau. Mặc dù ông đã đạp đổ một hệ thống tổ chức điện tích, nhưng ông đã đi tới một hệ thống tốt hơn; thay vì màu sắc tạo ra một phổ cầu vồng điện tích, ông chứng minh rằng chỉ có thể có hai loại điện tích khác nhau. Du Fay đã viết rằng đó là hai loại “chất lỏng” điện. Có một chất lỏng “trong suốt”, giống như thủy tinh hay chất keo, và một chất lỏng dạng nhựa được tạo ra bởi các vật như giấy, hổ phách, hoặc tơ lụa. Hai chất lỏng cùng loại thì đẩy nhau, còn hai chất lỏng khác loại thì hút nhau.

Như bạn thấy, Du Fay đã đi tới một hệ thống nhị nguyên nhưng ông đã không đặt ra các thuật ngữ. Chẳng bao lâu sau người ta biết rõ rằng việc cố vón cục giấy và lụa thành loại vật liệu “nhựa” là không có ích gì. Sau khoảng một thập niên rưỡi, thì hai loại điện tích (“điện thủy tinh” và “điện nhựa”) của Du Fay đã được đổi thành điện tích dương và điện tích âm. Có lẽ chính vì sự đổi tên thuật ngữ mà tên tuổi của Du Fay không có mặt trong sách giáo khoa. Hai thuật ngữ mà ông sử dụng đã quá lỗi thời.

Theo Esther Inglis-Arkell (io9.com)

Vui lòng ghi rõ "Nguồn Thuvienvatly.com" khi đăng lại bài từ CTV của chúng tôi.

Nếu thấy thích, hãy Đăng kí để nhận bài viết mới qua email
Tin tức vật lý
Extension Thuvienvatly.com cho Chrome

Thêm ý kiến của bạn

Security code
Refresh

Các bài khác


Photon là gì?
25/07/2021
Là hạt sơ cấp của ánh sáng, photon vừa bình dị vừa mang đầy những bất ngờ. Cái các nhà vật lí gọi là photon, thì những
Lược sử âm thanh
28/02/2021
Sóng âm: 13,7 tỉ năm trước Âm thanh có nguồn gốc từ rất xa xưa, chẳng bao lâu sau Vụ Nổ Lớn tĩnh lặng đến chán ngắt.
Đồng hồ nước Ktesibios
03/01/2021
Khoảng năm 250 tCN. “Đồng hồ nước Ktesibios quan trọng vì nó đã làm thay đổi mãi mãi sự hiểu biết của chúng ta về một
Tic-tac-toe
05/12/2020
Khoảng 1300 tCN   Các nhà khảo cổ có thể truy nguyên nguồn gốc của “trò chơi ba điểm một hàng” đến khoảng năm 1300
Sao neutron to bao nhiêu?
18/09/2020
Các nhà thiên văn vật lí đang kết hợp nhiều phương pháp để làm hé lộ các bí mật của một số vật thể lạ lùng nhất
Giải chi tiết mã đề 219 môn Vật Lý đề thi TN THPT 2020 (đợt 2)
04/09/2020
250 Mốc Son Chói Lọi Trong Lịch Sử Vật Lí (Phần 96)
04/09/2020
Khám phá Hải Vương tinh 1846 John Couch Adams (1819–1892), Urbain Jean Joseph Le Verrier (1811–1877), Johann Gottfried Galle (1812–1910) “Bài
250 Mốc Son Chói Lọi Trong Lịch Sử Vật Lí (Phần 95)
04/09/2020
Các định luật Kirchhoff về mạch điện 1845 Gustav Robert Kirchhoff (1824–1887) Khi vợ của Gustav Kirchhoff, Clara, qua đời, nhà vật

Chúng tôi hiện có hơn 60 nghìn tài liệu để bạn tìm

Đọc nhiều trong tháng



Bài viết chuyên đề

360 độ

Vật lý 360 độ là trang tin nhanh, trao đổi chuyên đề vật lý và các khoa học khác cũng như các nội dung liên quan đến dạy và học.
Hi vọng các bạn giúp chúng tôi bằng cách đăng kí làm CTV.
Liên hệ: banquantri@thuvienvatly.com