Vật lí Lượng tử Tốc hành (Phần 54)

Bài toán đường chân trời

Khoảng cách xa nhất trong Vũ trụ mà các kính thiên văn của chúng ta có thể nhìn thấy là ‘đường chân trời vũ trụ’. Ánh sáng đến từ một nguồn nào đó vượt quá một khoảng cách nhất định đơn giản là không có đủ thời gian để đi tới chúng ta kể từ thời Vụ Nổ Lớn. Các nhà thiên văn tính được khoảng cách đến đường chân trời vũ trụ là 46,5 tỉ năm ánh sáng, nghĩa là Trái Đất nằm tại tâm của một thể tích hình cầu đường kính 93 tỉ năm ánh sáng, đó là giới hạn của Vũ trụ có thể quan sát của chúng ta. Lí do chúng ta có thể nhìn thấy xa như thế, cho dù Vũ trụ chỉ mới 13,81 tỉ năm tuổi, là do bởi sự dãn nở vũ trụ: ánh sáng đã rời những thiên hà khả kiến xa xôi nhất hồi 13 tỉ năm trước, nhưng kể từ đó chúng cũng bị mang ra xa chúng ta.

Điều này làm phát sinh một câu hỏi quan trọng: ánh sáng có thể đã có thời gian để đi tới chúng ta, nhưng cả nó và bất kì loại thông tin nào khác đều không thể đi tới phía chân trời đối diện. Thế nhưng Vũ trụ trông y hệt nhau theo mọi hướng, vậy làm sao giải thích được nếu chúng chưa từng tiếp xúc nhau kể từ thời khắc Vụ Nổ Lớn. Việc giải ‘bài toán đường chân trời’ này đòi hỏi một lí thuyết mới sẽ làm chuyển biến hiểu biết của chúng ta về giây đầu tiên của lịch sử vũ trụ.

Bài toán đường chân trời

Sự căng phồng

Vào năm 1980, nhà vũ trụ học Alan Guth đi tới một lời giải khéo léo cho bài toán đường chân trời. Ông quả quyết rằng nếu hai phía đối diện của Vũ trụ khả kiến trong như thể chúng đã từng ở trong tình trạng gọi là ‘tiếp xúc nhân quả’ (nghĩa là ở đủ gần nhau để các sự kiện ở một phần không gian này ảnh hưởng đến phần kia), thì có lẽ chúng trông như thế là bởi vì chúng từng như thế. Có lẽ bằng cách nào đó các hạt mầm của Vũ trụ có thể quan sát của chúng ta thật ra đã nấn ná với nhau lâu hơn so với trước đây người ta nghi ngờ chăng?

Lí thuyết của Guth, gọi là sự căng phồng, đề xuất rằng trong những phần nhỏ rất sớm của giây đầu tiên sau khi Vũ trụ ra đời, Vũ trụ ‘của chúng ta’ vẫn đủ nhỏ cho tiếp xúc nhân quả. Nhưng sau đó, đúng 10-33 giây sau Vụ Nổ Lớn, một bùng nổ bất ngờ của năng lượng đang gia tốc gọi là sự căng phồng đã làm cho Vũ trụ phồng lên rất nhiều về kích cỡ, đẩy những vùng từng tiếp xúc ra xa nhau đến mức ánh sáng không bao giờ có thể đi từ phía này đến phía kia được nữa. Sự căng phồng tồn tại trong một khoảnh khắc ngắn ngủi, nhưng nó giữ một vai trò then chốt trong việc khuếch đại các thăng giáng lượng tử trong Vũ trụ sơ sinh.

Sự căng phồng

Vật lí Lượng tử Tốc hành | Gemma Lavender
Bản dịch của TVVL
<< Phần trước | Phần tiếp theo >>

Vui lòng ghi rõ "Nguồn Thuvienvatly.com" khi đăng lại bài từ CTV của chúng tôi.

Nếu thấy thích, hãy Đăng kí để nhận bài viết mới qua email
Tin tức vật lý
Tạo bảng điểm online

Thêm ý kiến của bạn

Security code
Refresh

Các bài khác


Tìm hiểu nhanh về vật lí hạt (Phần 1)
21/08/2019
Chúng ta được làm bằng gì? Công bằng mà nói thì chúng ta vẫn có thể sống một cuộc đời vui vẻ, lợi lộc, và/hoặc ý
Cẩm nang thám hiểm vũ trụ (Phần 31)
21/08/2019
Chương 6 NGÂN HÀ   Sao tôi lại cảm thấy cô đơn thế này? Lẽ nào hành tinh chúng ta không nằm trong Ngân Hà sao? - HENRY
250 Mốc Son Chói Lọi Trong Lịch Sử Vật Lí (Phần 44)
20/08/2019
Lực ma sát Amontons 1669 Guillaume Amontons (1663–1705), Leonardo da Vinci (1452–1519), Charles-Augustin de Coulomb (1736–1806) Ma sát là lực
250 Mốc Son Chói Lọi Trong Lịch Sử Vật Lí (Phần 43)
20/08/2019
Micrographia 1665 Robert Hooke (1635-1703) Mặc dù kính hiển vi đã có mặt kể từ cuối thế kỉ 16, nhưng việc nhà khoa học người
CERN xác nhận ánh sáng có thể tán xạ bởi ánh sáng
19/08/2019
Tán xạ photon-photon là quá trình điện động lực học lượng tử lần đầu tiên đã được xác nhận thực nghiệm đến độ
11 câu hỏi lớn về vật chất tối vẫn chưa được trả lời
18/08/2019
Vào thập niên 1930, một nhà thiên văn Thụy Sĩ tên là Fritz Zwicky để ý thấy các thiên hà trong một đám thiên hà ở xa đang quay
Tương lai của tâm trí - Michio Kaku (Phần 18)
18/08/2019
CÂU CHUYỆN ĐẠO ĐỨC Có mọi ước muốn trở thành sự thật là cái gì đó mà chỉ một điều thần tính mới có thể hoàn
Tương lai của tâm trí - Michio Kaku (Phần 17)
18/08/2019
ĐẠI DIỆN và THAY THẾ Trong phim "Surrogates", Bruce Willis đóng vai một điệp viên FBI đang điều tra những vụ giết người bí ẩn.

Chúng tôi hiện có hơn 60 nghìn tài liệu để bạn tìm

360 độ

Vật lý 360 độ là trang tin nhanh, trao đổi chuyên đề vật lý và các khoa học khác cũng như các nội dung liên quan đến dạy và học.
Hi vọng các bạn giúp chúng tôi bằng cách đăng kí làm CTV.
Liên hệ: banquantri@thuvienvatly.com