Chúng ta đã tìm thấy một nửa vũ trụ

Một nửa lượng vật chất bình thường trong vũ trụ trước đây vắng mặt trong các quan sát mà không ai lí giải được, nay cuối cùng đã được tìm thấy. Vật chất này được làm từ proton, neutron và electron như bình thường, nhưng chưa từng có mặt trong những quan sát trước đây về các thiên hà và sao, mặc dù các phép tính đề xuất rằng nó phải tồn tại.

Hai đội nghiên cứu độc lập đã tìm thấy lượng vật chất vắng mặt này – gồm các hạt gọi là baryon – nó kết nối các thiên hà qua những sợi khí nóng, khuếch tán. Nó khác với vật chất tối, đối tượng mà sự tồn tại cho đến nay vẫn còn là một bí ẩn.

“Bài toán baryon còn thiếu đã được giải,” phát biểu của Hideki Tanimura tại Viện Thiên văn Vật lí Không gian ở Orsay, Pháp. Đứng đầu đội nghiên cứu kia là Anna de Graaff tại Đại học Edinburgh ở Anh.

Vì chất khí ấy quá mong manh và không đủ nóng cho kính thiên văn tia X phát hiện, cho nên trước đây chưa có ai nhìn thấy nó.

Những kết nối còn thiếu trong vũ trụ

Những kết nối còn thiếu trong vũ trụ

Vì thế hai nhóm nghiên cứu phải tìm một cách khác để chứng minh nó thật sự hiện diện ngoài kia. Để làm việc này, hai đội khai thác một hiện tượng gọi là hiệu ứng Sunyaev-Zel’dovich xảy ra khi ánh sáng tàn dư từ vụ nổ lớn đi qua chất khí nóng. Khi ánh sáng truyền đi, một phần của nó tán xạ khỏi các electron trong chất khí, để lại một đốm mờ trong bức xạ nền vi sóng vũ trụ - ảnh chộp nhanh của chúng ta về những tàn dư của sự ra đời của vũ trụ.

Hồi năm 2015, người ta đã sử dụng các số liệu thu thập từ vệ tinh Planck để lập một bản đồ về hiệu ứng này trong toàn vùng vũ trụ quan sát được. Vì các tua của chất khí giữa các thiên hà quá loãng, nên những vết mờ mà chúng gây ra quá nhạt để nhìn thấy trực tiếp trên bản đồ Planck.

Hai đội đã lựa chọn từ Trạm quan sát Bầu trời Số Sloan những cặp thiên hà được kì vọng có kết nối bởi một dải baryon. Họ đã sắp xếp các tín hiệu Planck cho những vùng giữa các thiên hà đó, đem lại những dải mờ nhạt có thể nhìn thấy đồng loạt.

Đội Tanimura đã sắp xếp dữ liệu về 260.000 cặp thiên hà, còn nhóm de Graaff sử dụng hơn một triệu cặp. Cả hai đội đều tìm thấy bằng chứng rõ ràng cho các sợi tóc chất khí. Nhóm Tanimura tìm thấy chúng có mật độ gần gấp ba lần giá trị trung bình cho vật chất bình thường trong vũ trụ (arxiv.org/abs/1709.05024), còn nhóm de Graaff tìm thấy chúng có mật độ gấp sáu lần – tức là xác nhận chất khí trong những vùng này đủ dày đặc để tạo thành những sợi tóc (arxiv.org/abs/1709.10378v1).

Như vậy, sau hàng thập kỉ dự đoán, việc tìm thấy các baryon bổ sung đã xác nhận một số giả thuyết của chúng ta về vũ trụ.

“Khám phá này tiến một chặng đường xa đến chỗ cho thấy nhiều ý tưởng của chúng ta về sự hình thành các thiên hà các cấu trúc trong lịch sử của vũ trụ là hết sức đẹp,” phát biểu của Ralph Kraft tại Trung tâm Thiên văn Vật lí Smithsonian ở Massachusetts.

Nguồn: New Scientist

Vui lòng ghi rõ "Nguồn Thuvienvatly.com" khi đăng lại bài từ CTV của chúng tôi.

Nếu thấy thích, hãy Đăng kí để nhận bài viết mới qua email
Tin tức vật lý
Extension Thuvienvatly.com cho Chrome

Các bài khác


Phát hiện sao siêu mới chết đi chết lại nhiều lần
12/11/2017
Nó vừa mới nổ thôi. Hồi tháng Chín 2014, các nhà khoa học phát hiện một ngôi sao đang qua đời  ở giai đoạn nổ lưng
Tìm thấy khoảng trống lớn bên trong Đại Kim tự tháp Giza
11/11/2017
Một khoảng trống lớn vừa được tìm thấy bên trong Đại Kim tự tháp Giza, nhờ tia vũ trụ. Nếu không gian rộng lớn trên
Bom quark giải phóng năng lượng gấp tám lần bom khinh khí
08/11/2017
Hai nhà khoa học vừa công bố cho biết họ đã khám phá một sự kiện hạ nguyên tử mạnh đến mức các nhà nghiên cứu e ngại
Đôi điều về câu chuyện dò tìm sóng hấp dẫn
28/10/2017
Như lí thuyết tương đối rộng của Albert Einstein đã dự đoán vào năm 1916, một vật thể khối lượng lớn như Trái đất làm
Sơ lược từ nguyên vật lí hạt (Phần 6)
17/10/2017
hadron (hadros + on) Người đặt tên: Lev Okun, 1962 Thuật ngữ “hadron” được đặt ra tại Hội nghị Quốc tế về Vật lí Năng
Sơ lược từ nguyên vật lí hạt (Phần 5)
17/10/2017
boson W (weak + boson) Người đặt tên: Lý Chính Đạo và Dương Chấn Ninh, 1960 Là hạt mang lực yếu có mặt trong các tương tác
Chúng ta đã tìm thấy một nửa vũ trụ
15/10/2017
Một nửa lượng vật chất bình thường trong vũ trụ trước đây vắng mặt trong các quan sát mà không ai lí giải được, nay
Giải Nobel Vật Lý 2017 được trao cho việc dò tìm sóng hấp dẫn
09/10/2017
Rainner Weiss, Barry Barish và Kip Thorne chia nhau giải thưởng cho đóng góp của họ ở LIGO. DIVIDE CASTELVECCHI - Nature Ba nhà vật
Vui Lòng Đợi

360 độ

Vật lý 360 độ là trang tin nhanh, trao đổi chuyên đề vật lý và các khoa học khác cũng như các nội dung liên quan đến dạy và học.
Hi vọng các bạn giúp chúng tôi bằng cách đăng kí làm CTV.
Liên hệ: banquantri@thuvienvatly.com