Top 10 khám phá thiên văn học (Phần 2)

6. Sự át trội của vật chất tối

Hồi thập niên 1970, Vera Rubin không những đã có một khám phá vũ trụ học đồ sộ, mà trong quá trình khám phá ấy bà đã thiết lập nền tảng cho một ngành học hoàn toàn mới.

Bà để ý thấy sự khác biệt giữa chuyển động góc theo dự đoán của các thiên hà và chuyển động quan sát được của chúng bằng cách nghiên cứu đường cong chuyển động quay của các thiên hà và nhận thấy chỉ xét riêng vật chất nhìn thấy thì chưa đủ để giải thích tốc độ quay của các sao, và vật chất bình thường không tạo ra đủ lực hấp dẫn để giữ các thiên hà lại với nhau.

>> Xem Phần 1

Rubin chứng minh rằng phần lớn khối lượng trong vũ trụ không phát xạ, phản xạ, hay hấp thụ ánh sáng, và bà đặt tên cho nó là vật chất tối. Mặc dù chúng ta chưa biết vật chất tối thật ra là cái gì, nhưng chúng ta biết rằng nó không được làm từ proton và neutron như vật chất ‘bình thường’. Người ta cho rằng xấp xỉ 27% toàn bộ vũ trụ được làm bằng chất liệu bí ẩn này, và người ta kì vọng nó được làm bằng những hạt hạ nguyên tử mà cho đến nay chúng ta chưa thể phát hiện được.

Ảnh chụp Hubble này cho thấy một cái vành vật chất tối khổng lồ bao xung quanh tâm của đám thiên hà CL0024+17

Ảnh chụp Hubble này cho thấy một cái vành vật chất tối khổng lồ bao xung quanh tâm của đám thiên hà CL0024+17.

7. Lỗ đen

Khái niệm toán học về lỗ đen đã có từ trăm năm nay, nhưng trước khi có Kính thiên văn vũ trụ Hubble, việc tìm bằng chứng cho sự tồn tại của chúng là không thể.

Được thiết kế để chụp những bức ảnh sáng rõ của những phần sâu xa nhất của không gian, thành tựu kĩ thuật tuyệt vời này được đưa lên quỹ đạo vào năm 1990 và đã cung cấp những ảnh chụp cho thấy lực hấp dẫn cường độ mạnh của các lỗ đen – khả năng của chúng hút lấy vật chất từ xung quanh chúng. Người ta cho rằng lỗ đen ra đời khi những ngôi sao khối lượng lớn qua đời, nổ tung do sức nặng của riêng chúng và có lực hấp dẫn mạnh đến mức thậm chí ánh sáng cũng không thể thoát ra, đó là lí do khiến chúng ta không thể phát hiện chúng trực tiếp bằng những phương pháp thông thường.

Lô đen

Kính thiên văn vũ trụ Hubble đã đem lại nhiều khám phá khoa học trọng yếu, trong đó có việc tìm thấy bằng chứng ủng hộ cho sự tồn tại của lỗ đen (ảnh minh họa).

8. Các ngôi sao được cấp nguồn bởi phản ứng nhiệt hạch

Khoảng năm 1920, Arthur Eddington, một nhà toán học, nhà vật lí, và nhà thiên văn học người Anh, đề xuất rằng các ngôi sao thu được năng lượng của chúng từ sự hợp nhất hạt nhân của hydrogen thành helium. Ông thiết lập một lí thuyết đề xuất rằng các nguyên tố nặng hơn cũng có thể được tạo ra khi một ngôi sao cạn kiệt nguồn nhiên liệu hydrogen.

Các ngôi sao được cấp nguồn bởi phản ứng nhiệt hạch

9. Ngoại hành tinh

Ngày 9 tháng Giêng 1992, Aleksander Wolszcsan và Dale Frail công bố khám phá của họ về hai hành tinh quay xung quanh sao neutron PSR B1257+12. Hai hành tinh này hóa ra là những ngoại hành tinh đầu tiên được xác nhận – những hành tinh quay xung quanh một ngôi sao ở bên ngoài Hệ Mặt Trời của chúng ta. Ta khó phát hiện ra chúng bởi vì chúng không sáng lắm và chúng ở rất xa chúng ta. Vào lúc viết bài báo này, đã có 3550 ngoại hành tinh được xác nhận và 4496 ứng viên ngoại hành tinh chờ xác nhận.

10. Nước trên sao Hỏa

Không bao lâu sau khi loài người lần đầu tiên đặt chân lên Mặt Trăng vào năm 1969, sứ mệnh Viking của NASA đã tiến tiếp một bước đại nhảy vọt nữa khi cho một xe tự hành tiếp đất Hỏa tinh vào năm 1976.

Kể từ đó, nhiều xe tự hành và vệ tinh đưa lên Hành tinh Đỏ đã phản hồi dữ liệu cung cấp bằng chứng cho thấy đã từng có nước trên sao Hỏa, thông qua việc tìm thấy những đáy sông cổ xưa và vết tích của những trận lũ lụt lớn. Và vào năm 2015, Tàu quỹ đạo Trinh sát sao Hỏa (MRO) của NASA cung cấp bằng chứng thuyết phục cho thấy nước lỏng vẫn còn chảy từng hồi trên sao Hỏa.

Nguồn: How It Works

Vui lòng ghi rõ "Nguồn Thuvienvatly.com" khi đăng lại bài từ CTV của chúng tôi.

Nếu thấy thích, hãy Đăng kí để nhận bài viết mới qua email
Tin tức vật lý
Downlaod video thí nghiệm

Thêm ý kiến của bạn

Security code
Refresh

Các bài khác


Tesla vs Edison: những bài học từ cuộc chiến AC/DC
20/08/2018
James McKenzie (Physics World, tháng 8/2018) Trong bài, James McKenzie làm sáng tỏ những điều chúng ta có thể học được từ “cuộc
Phi thuyền Parker của NASA sẽ ‘chạm’ đến Mặt Trời
15/08/2018
NASA vừa phóng một phi thuyền lên nghiên cứu khí quyển Mặt Trời và gió mặt trời. Tàu vũ trụ Parker Solar Probe đã cất cánh
Ngưng tụ Bose-Einstein
07/08/2018
Trong số năm trạng thái mà vật chất có thể tồn tại, có lẽ ngưng tụ Bose-Einstein là trạng thái bí ẩn nhất. Trong khi thể
Vật lí Lượng tử Tốc hành (Phần 16)
31/07/2018
Các lớp vỏ con electron Theo phương trình đã nêu ở phần trước thì các electron thuộc cùng một lớp vỏ có năng lượng y hệt
Vật lí Lượng tử Tốc hành (Phần 15)
30/07/2018
Tính các mức năng lượng Khi phân tích quang phổ, các nhà vật lí thường phải tính các mức năng lượng gần đúng của electron
Lỗ đen thật ra có thể là lỗ sâu đục đang va chạm
14/07/2018
Khi hai lỗ sâu đục va chạm nhau, chúng tạo ra những gợn lăn tăn trong không-thời gian lan tỏa ra mọi phía. Theo một nghiên cứu
Phải chăng các nhà thiên văn đã tìm thấy khối lượng mất tích của vũ trụ?
10/07/2018
Vào thập niên 1960, các nhà thiên văn bắt đầu để ý thấy Vũ trụ dường như thiếu mất một phần khối lượng. Giữa các quan
Vì sao một số vết nứt đẩy nhau ra?
22/06/2018
Một nghiên cứu lí thuyết về sự lan truyền vết nứt đem lại một lời giải thích cho sự đẩy nhau mà người ta quan sát thấy

Chúng tôi hiện có hơn 60 nghìn tài liệu để bạn tìm

360 độ

Vật lý 360 độ là trang tin nhanh, trao đổi chuyên đề vật lý và các khoa học khác cũng như các nội dung liên quan đến dạy và học.
Hi vọng các bạn giúp chúng tôi bằng cách đăng kí làm CTV.
Liên hệ: banquantri@thuvienvatly.com