Top 10 khám phá thiên văn học (Phần 2)

6. Sự át trội của vật chất tối

Hồi thập niên 1970, Vera Rubin không những đã có một khám phá vũ trụ học đồ sộ, mà trong quá trình khám phá ấy bà đã thiết lập nền tảng cho một ngành học hoàn toàn mới.

Bà để ý thấy sự khác biệt giữa chuyển động góc theo dự đoán của các thiên hà và chuyển động quan sát được của chúng bằng cách nghiên cứu đường cong chuyển động quay của các thiên hà và nhận thấy chỉ xét riêng vật chất nhìn thấy thì chưa đủ để giải thích tốc độ quay của các sao, và vật chất bình thường không tạo ra đủ lực hấp dẫn để giữ các thiên hà lại với nhau.

>> Xem Phần 1

Rubin chứng minh rằng phần lớn khối lượng trong vũ trụ không phát xạ, phản xạ, hay hấp thụ ánh sáng, và bà đặt tên cho nó là vật chất tối. Mặc dù chúng ta chưa biết vật chất tối thật ra là cái gì, nhưng chúng ta biết rằng nó không được làm từ proton và neutron như vật chất ‘bình thường’. Người ta cho rằng xấp xỉ 27% toàn bộ vũ trụ được làm bằng chất liệu bí ẩn này, và người ta kì vọng nó được làm bằng những hạt hạ nguyên tử mà cho đến nay chúng ta chưa thể phát hiện được.

Ảnh chụp Hubble này cho thấy một cái vành vật chất tối khổng lồ bao xung quanh tâm của đám thiên hà CL0024+17

Ảnh chụp Hubble này cho thấy một cái vành vật chất tối khổng lồ bao xung quanh tâm của đám thiên hà CL0024+17.

7. Lỗ đen

Khái niệm toán học về lỗ đen đã có từ trăm năm nay, nhưng trước khi có Kính thiên văn vũ trụ Hubble, việc tìm bằng chứng cho sự tồn tại của chúng là không thể.

Được thiết kế để chụp những bức ảnh sáng rõ của những phần sâu xa nhất của không gian, thành tựu kĩ thuật tuyệt vời này được đưa lên quỹ đạo vào năm 1990 và đã cung cấp những ảnh chụp cho thấy lực hấp dẫn cường độ mạnh của các lỗ đen – khả năng của chúng hút lấy vật chất từ xung quanh chúng. Người ta cho rằng lỗ đen ra đời khi những ngôi sao khối lượng lớn qua đời, nổ tung do sức nặng của riêng chúng và có lực hấp dẫn mạnh đến mức thậm chí ánh sáng cũng không thể thoát ra, đó là lí do khiến chúng ta không thể phát hiện chúng trực tiếp bằng những phương pháp thông thường.

Lô đen

Kính thiên văn vũ trụ Hubble đã đem lại nhiều khám phá khoa học trọng yếu, trong đó có việc tìm thấy bằng chứng ủng hộ cho sự tồn tại của lỗ đen (ảnh minh họa).

8. Các ngôi sao được cấp nguồn bởi phản ứng nhiệt hạch

Khoảng năm 1920, Arthur Eddington, một nhà toán học, nhà vật lí, và nhà thiên văn học người Anh, đề xuất rằng các ngôi sao thu được năng lượng của chúng từ sự hợp nhất hạt nhân của hydrogen thành helium. Ông thiết lập một lí thuyết đề xuất rằng các nguyên tố nặng hơn cũng có thể được tạo ra khi một ngôi sao cạn kiệt nguồn nhiên liệu hydrogen.

Các ngôi sao được cấp nguồn bởi phản ứng nhiệt hạch

9. Ngoại hành tinh

Ngày 9 tháng Giêng 1992, Aleksander Wolszcsan và Dale Frail công bố khám phá của họ về hai hành tinh quay xung quanh sao neutron PSR B1257+12. Hai hành tinh này hóa ra là những ngoại hành tinh đầu tiên được xác nhận – những hành tinh quay xung quanh một ngôi sao ở bên ngoài Hệ Mặt Trời của chúng ta. Ta khó phát hiện ra chúng bởi vì chúng không sáng lắm và chúng ở rất xa chúng ta. Vào lúc viết bài báo này, đã có 3550 ngoại hành tinh được xác nhận và 4496 ứng viên ngoại hành tinh chờ xác nhận.

10. Nước trên sao Hỏa

Không bao lâu sau khi loài người lần đầu tiên đặt chân lên Mặt Trăng vào năm 1969, sứ mệnh Viking của NASA đã tiến tiếp một bước đại nhảy vọt nữa khi cho một xe tự hành tiếp đất Hỏa tinh vào năm 1976.

Kể từ đó, nhiều xe tự hành và vệ tinh đưa lên Hành tinh Đỏ đã phản hồi dữ liệu cung cấp bằng chứng cho thấy đã từng có nước trên sao Hỏa, thông qua việc tìm thấy những đáy sông cổ xưa và vết tích của những trận lũ lụt lớn. Và vào năm 2015, Tàu quỹ đạo Trinh sát sao Hỏa (MRO) của NASA cung cấp bằng chứng thuyết phục cho thấy nước lỏng vẫn còn chảy từng hồi trên sao Hỏa.

Nguồn: How It Works

Vui lòng ghi rõ "Nguồn Thuvienvatly.com" khi đăng lại bài từ CTV của chúng tôi.

Nếu thấy thích, hãy Đăng kí để nhận bài viết mới qua email
Tin tức vật lý
Downlaod video thí nghiệm

Thêm ý kiến của bạn

Security code
Refresh

Các bài khác


Sinh viên Mĩ giải được bài toán electron 60 năm tuổi
14/12/2017
Trong sáu thập niên qua, các nhà khoa học vẫn hằng tìm kiếm một luồng electron ẩn náu ở gần Trái Đất nhưng chưa hề tìm
10 đột phá vật lí của năm 2017
13/12/2017
Tạp chí Physics World của Anh bình chọn các thành tựu quan trắc đa kênh liên quan đến sóng hấp dẫn là Đột phá của năm
Trump lệnh cho NASA trở lại Mặt Trăng
12/12/2017
Lần cuối các nhà du hành vũ trụ người Mĩ đặt chân lên Mặt Trăng là hồi những năm 1970. Tổng thống Mĩ Donald Trump muốn
Top 10 khám phá thiên văn học (Phần 2)
07/12/2017
6. Sự át trội của vật chất tối Hồi thập niên 1970, Vera Rubin không những đã có một khám phá vũ trụ học đồ sộ, mà trong
Top 10 khám phá thiên văn học (Phần 1)
05/12/2017
Những phát hiện không những làm thay đổi thế giới, mà còn thách thức cách chúng ta nhìn nhận sự tồn tại của mình và vị
Moment từ proton được đo chính xác nhất từ trước đến nay
26/11/2017
Các nhà vật lí ở Đức vừa đo được moment từ của proton đến sai số 0,3 phần tỉ. Giá trị này tốt gấp 11 bậc so với phép
Kiểm tra bản chất lượng tử của lực hấp dẫn
26/11/2017
Bất chấp hàng thập kỉ nỗ lực phấn đấu, một lí thuyết về lực hấp dẫn lượng tử vẫn nằm ngoài tầm với của chúng
Lỗ đen ăn thịt sao và ợ ra tia vũ trụ
26/11/2017
Kịch bản sao lùn trắng bị lỗ đen xé xác có thể giải thích được những cơn mưa tia vũ trụ và neutrino mà chúng ta thấy trên
Vui Lòng Đợi

360 độ

Vật lý 360 độ là trang tin nhanh, trao đổi chuyên đề vật lý và các khoa học khác cũng như các nội dung liên quan đến dạy và học.
Hi vọng các bạn giúp chúng tôi bằng cách đăng kí làm CTV.
Liên hệ: banquantri@thuvienvatly.com