Bạn đồng hành của Trái đất

Mặt trăng là láng giềng gần gũi nhất của chúng ta trong vũ trụ và là vật thể quen thuộc nhất trên bầu trời, đôi khi có thể nhìn thấy cả ngày lẫn đêm. Đường kính 3476km, nó là vệ tinh tự nhiên của chúng ta – một thế giới khác quay xung quanh hành tinh của chúng ta – nhưng nó rất khác biệt. Trái đất, với không khí và nước lỏng của nó, dung dưỡng cho vô số dạng sống. Nó còn là một hành tinh hoạt động với các lục địa đang di chuyển và thường xuyên xảy ra động đất và núi lửa dữ dội. Trái lại, Mặt trăng không có không khí, không có sự sống, là một nơi khô cằn, khắc nghiệt, nơi hầu như chẳng có sự thay đổi gì. Bề mặt của nó hầu như vẫn y nguyên như hồi 3000 triệu năm về trước. Mặc dù Mặt trăng là một quả cầu đá xám đen, nhưng nó phản xạ ánh sáng Mặt trời và nó hiện ra sáng rỡ trước mắt chúng ta. Nó là vật thể duy nhất trong vũ trụ có những đặc điểm bề mặt có thể nhìn thấy bằng mắt trần từ trên Trái đất.

NHỮNG ĐƯỜNG NÉT TRÊN MẶT TRĂNG

Đối với nhiều người, những đường nét tạo nên bởi những khu vực sáng và tối trên Mặt trăng gợi đến những hình ảnh quen thuộc. Chúng dễ nhìn thấy nhất khi Mặt trăng tròn và gần tròn. Ở phương Tây, đa số mọi người nhìn thấy bộ mặt của một người đàn ông, nhưng ở phương Đông người ta lại thường nhìn thấy hình con thỏ trên Mặt trăng.

TRÁI NGƯỢC VỀ KHÍ QUYỂN

Mặc dù Mặt trăng và Trái đất là láng giềng, nhưng chúng rất khác biệt. Lực hấp dẫn của Trái đất đủ mạnh để giữ được một lớp không khí dày, trong đó những đám mây có thể hình thành và phủ lên những khu vực rộng lớn của địa cầu. Trái lại, lực hấp dẫn của Mặt trăng chỉ bằng một phần sáu của Trái đất. Nó chỉ giữ được một lớp khí quyển rất mỏng – mỏng đến mức không thể nhìn thấy và có thể chứa hết bên trong một lọ đựng mứt ngày tết.

NGUỒN CẢM HỨNG NGHỆ THUẬT

Mặt trăng đã truyền cảm hứng cho vô số họa sĩ, nhà thơ, và nhạc sĩ thuộc mọi trường phái. Bài hát nổi tiếng Dưới ánh trăng thảo nguyên (Roll Along Prairie Moon) được sáng tác vào năm 1935. Lời bài hát của nhà soạn nhạc người Mĩ Harry MacPherson. Thời ấy, những chàng cao bồi chăn thả những đàn gia súc trên những đồng cỏ mênh mông của vùng thảo nguyên nước Mĩ. Trong bài hát, chàng cao bồi độc thân hát về người yêu của chàng yêu thích ánh trăng trên thảo nguyên xanh.

MỘT THẾ GIỚI TRÊN MẶT TRĂNG

Cho đến thế kỉ thứ 17, đa số người ta nghĩ rằng Mặt trăng phải là một quả cầu nhẵn, kiểu như gương soi. Họ tin rằng những dấu vết mà họ có thể nhìn thấy là sự phản xạ của biển cả và lục địa trên Trái đất. Các tác giả như tu sĩ người Anh John Wilkins thì cho rằng những khu vực sáng và tối đó là biển cả và đất liền mà Mặt trăng có thể có. Wilkins, thành viên sáng lập của Hội Hoàng gia Anh, đã công bố quan điểm của ông vào năm 1638 trong một quyển sách mang tựa đề Khám phá Một thế giới Trên Mặt trăng.

MẶT TRĂNG NHÌN QUA ĐÔI MẮT TRẦN

Những chi tiết chính trên Mặt trăng có thể nhìn thấy mà không cần một chiếc thiên văn nào. Những mảng tối lớn là dễ phát hiện ra nhất và mang những tên gọi “ẩm ướt” vì có thời người ta nghĩ rằng đó là biển. Nhiều trong số này được gọi là mare – số nhiều là marie – tiếng Latin có nghĩa là “biển”. Một vài miệng hố hoặc chỗ lõm lớn cũng dễ dàng nhìn thấy, đặc biệt khi trăng tròn. Tycho là miệng hố nổi bật nhất, và những tia sáng tỏa ra từ nó làm cho Mặt trăng trông tựa như một quả bạc.

HÀNH TINH XANH

Trái đất lớn hơn Mặt trăng gần bốn lần. Nước lỏng tuôn chảy trên bề mặt Trái đất vì chúng ta có sự kết hợp thích hợp của áp suất và nhiệt độ bên dưới lớp không khí dày của chúng ta. Bất kì lượng nước nào có trên Mặt trăng sẽ bay hơi vào trong không gian, mặc dù nước đóng băng có thể vẫn tồn tại tại đáy của những miệng hố sâu thẳm ở hai cực Mặt trăng. Không có nước và hầu như không có khí quyển, Mặt trăng chưa bao giờ có gió, có mưa, có đại dương hay sông ngòi để nhào nặn nên địa hình của nó.

MẶT TRĂNG TRÊN ĐƯỜNG CHÂN TRỜI

Khi Mặt trăng đang mọc hoặc đang lặn, nó thường có màu nhuốm đỏ và hình dạng của nó bị méo và trông tựa như quả bí. Đây là vì chúng ta đang ngắm Mặt trăng không phải nhìn thẳng, mà nhìn nghiêng qua hàng nghìn dặm khí quyển làm bẻ cong và bóp méo ánh sáng. Mặt trăng ở gần đường chân trời cũng trông như lớn hơn, nhưng đó chỉ là ảo giác. Kích cỡ thật sự của Mặt trăng không hề thay đổi khi nó mọc, nhưng chưa ai từng lí giải rành rọt tại sao nó lại trông to như vậy.

QUẦNG SÁNG BAO QUANH MẶT TRĂNG

Mặt trăng tròn thỉnh thoảng bị bao quanh bởi một vòng sáng ma quái, đặc biệt là vào mùa đông. Quầng sáng xuất hiện khi Mặt trăng được nhìn qua một lớp mây lạnh, mỏng và các tia sáng của ánh trăng bị bẻ cong qua những tinh thể băng đang rơi.

Trích Sách ảnh Mặt trăng (Tập sách TVVL đang thực hiện)

Vui lòng ghi rõ "Nguồn Thuvienvatly.com" khi đăng lại bài từ CTV của chúng tôi.

Nếu thấy thích, hãy Đăng kí để nhận bài viết mới qua email
Tin tức vật lý
Extension Thuvienvatly.com cho Chrome

Thêm ý kiến của bạn

Security code
Refresh

Các bài khác


Khi dòng điện tác dụng lên nam châm
08/06/2022
Khả năng khai thác lượng điện năng có vẻ vô tận là một trong những nền tảng của thế giới hiện đại. Công nghệ ấy
Nhận thức lịch sử về nam châm
28/05/2022
Vào năm 1600, một bác sĩ người Anh cho biết ngoài trọng lực, Trái Đất còn tác dụng những lực khác khi ông chỉ ra rằng hành
Photon là gì?
25/07/2021
Là hạt sơ cấp của ánh sáng, photon vừa bình dị vừa mang đầy những bất ngờ. Cái các nhà vật lí gọi là photon, thì những
Lược sử âm thanh
28/02/2021
Sóng âm: 13,7 tỉ năm trước Âm thanh có nguồn gốc từ rất xa xưa, chẳng bao lâu sau Vụ Nổ Lớn tĩnh lặng đến chán ngắt.
Đồng hồ nước Ktesibios
03/01/2021
Khoảng năm 250 tCN. “Đồng hồ nước Ktesibios quan trọng vì nó đã làm thay đổi mãi mãi sự hiểu biết của chúng ta về một
Tic-tac-toe
05/12/2020
Khoảng 1300 tCN   Các nhà khảo cổ có thể truy nguyên nguồn gốc của “trò chơi ba điểm một hàng” đến khoảng năm 1300
Sao neutron to bao nhiêu?
18/09/2020
Các nhà thiên văn vật lí đang kết hợp nhiều phương pháp để làm hé lộ các bí mật của một số vật thể lạ lùng nhất
Giải chi tiết mã đề 219 môn Vật Lý đề thi TN THPT 2020 (đợt 2)
04/09/2020

Chúng tôi hiện có hơn 60 nghìn tài liệu để bạn tìm

Đọc nhiều trong tháng



360 độ

Vật lý 360 độ là trang tin nhanh, trao đổi chuyên đề vật lý và các khoa học khác cũng như các nội dung liên quan đến dạy và học.
Hi vọng các bạn giúp chúng tôi bằng cách đăng kí làm CTV.
Liên hệ: banquantri@thuvienvatly.com