250 Mốc Son Chói Lọi Trong Lịch Sử Vật Lí (Phần 61)

Định luật chất khí Charles

1787

Jacques Alexandre César Charles (1746-1823), Joseph Louis Gay-Lussac (1778-1850)

“Công việc của chúng ta là chọc thủng các túi khí và tìm kiếm các hạt giống sự thật,” nhà văn tiểu luận Virginia Woolf viết. Mặt khác, nhà khí cầu học người Pháp Jacques Charles đã biết cách làm cho “các túi khí” bay lên để tìm kiếm sự thật. Định luật chất khí mang tên ông nói rằng thể tích chiếm giữ bởi một lượng khí nhất định tỉ lệ với nhiệt độ tuyệt đối (tức là nhiệt độ đo theo kelvin). Định luật này có thể biểu diễn là V = kT trong đó V là thể tích ở một áp suất không đổi, T là nhiệt độ, và k là một hằng số. Nhà vật lí Joseph Gay-Lussac công bố định luật này đầu tiên vào năm 1802, trong đó ông tham khảo công trình chưa xuất bản vào khoảng năm 1787 của Jacques Charles.

Khi nhiệt độ chất khí tăng lên, các phân tử khí chuyển động nhanh hơn và va chạm mạnh hơn với thành bình chứa – do đó làm tăng thể tích khí, giả sử rằng thể tích bình chứa có thể dãn nở. Một ví dụ đặc biệt hơn, xét việc làm nóng không khí bên trong một khí cầu. Khi nhiệt độ tăng, tốc độ của các phân tử khí chuyển động tăng bên trong bề mặt khí cầu. Đến lượt nó, điều này làm tăng tốc độ các phân tử khí va đập vào bề mặt bên trong. Do khí cầu có thể phồng lên, nên bề mặt bên trong dãn ra là do sự va đập bên trong tăng lên. Thể tích khí tăng, và khối lượng riêng của nó giảm. Việc làm nguội chất khí bên trong một khí cầu sẽ có tác dụng ngược lại, làm cho áp suất giảm và khí cầu co lại.

Charles nổi tiếng nhất trước những người đương thời vì những khai thác và phát minh của ông gắn liền với khoa học khí cầu và các khoa học thực hành khác. Chuyến bay khí cầu đầu tiên của ông diễn ra vào năm 1783, trước sự chứng kiến của hàng nghìn khán giả mến mộ. Quả khí cầu ấy lên được độ cao gần 3.000 foot (914 m) và hình như cuối cùng thì hạ cánh xuống một cánh đồng ở ngoại ô Paris, và những người nông dân khiếp đảm đã phá hỏng nó. Thật vậy, người địa phương tin rằng khí cầu là một loại linh hồn ác quỷ hay quái thú, từ chúng họ nghe được những tiếng thở dài và rên rĩ, đi kèm là mùi khí độc.

XEM THÊM. Định luật Chất khí Boyle (1662), Định luật Chất khí Henry (1803), Định luật Chất khí Avogadro (1811), Thuyết Động học Phân tử (1859).

Chuyến bay đầu tiên của Jacques Charles

Chuyến bay khí cầu đầu tiên của Jacques Charles, lái chung với Nicolas-Louis Robert, vào năm 1783, ông này vẫy cờ với các khán giả. Phía sau là Lâu đài Versailles. Bản in khắc này có khả năng được sáng tạo bởi Antoine Francois Sergent-Marceau, khoảng năm 1783.

250 Mốc Son Chói Lọi Trong Lịch Sử Vật Lí
Clifford A. Pickover
Bản dịch của TVVL
<< Phần trước | Phần tiếp theo >>

Vui lòng ghi rõ "Nguồn Thuvienvatly.com" khi đăng lại bài từ CTV của chúng tôi.

Nếu thấy thích, hãy Đăng kí để nhận bài viết mới qua email
Tin tức vật lý
Tạo bảng điểm online

Thêm ý kiến của bạn

Security code
Refresh

Các bài khác


‘Hạt X17’ có khả năng mang lực thứ năm của tự nhiên
12/12/2019
Vũ trụ của chúng ta bị chi phối bởi bốn lực cơ bản. Ít nhất thì đó là cái các nhà vật lí lâu nay vẫn nghĩ. Tuy nhiên, nay
Thí nghiệm đơn giản giải thích sự cộng hưởng từ
12/12/2019
Các nhà vật lí tại Đại học California, Riverside, vừa thiết kế một thí nghiệm giải thích khái niệm cộng hưởng từ. Dự án
Vật lí học và chiến tranh - Từ mũi tên đồng đến bom nguyên tử (Phần 49)
11/12/2019
NỖI KINH HOÀNG TỘT CÙNG: KHÍ ĐỘC Thế bí ấy là vấn đề nghiêm trọng với cả hai phe; mỗi bên đều muốn tấn công nhưng
Vật lí học và chiến tranh - Từ mũi tên đồng đến bom nguyên tử (Phần 48)
11/12/2019
NHỮNG MÁY BAY CHIẾN ĐẤU ĐẦU TIÊN Chiếc máy bay có động cơ đầu tiên được anh Wright bay thử chỉ một thập niên trước khi
Có thể tích hợp và kiểm soát các trạng thái lượng tử vào các linh kiện điện tử thông thường
11/12/2019
Sau hàng thập kỉ thu nhỏ, các linh kiện điện tử tạo nên máy vi tính và các công nghệ hiện đại của chúng ta nay bắt đầu
Tìm hiểu màu sắc ở cấp nano
10/12/2019
Một số sinh vật biến màu linh hoạt nhất trong vương quốc động vật không có màu sắc nổi bật của chúng từ sắc tố. Thay
250 Mốc Son Chói Lọi Trong Lịch Sử Vật Lí (Phần 68)
09/12/2019
Thuyết nguyên tử 1808 John Dalton (1766-1844) John Dalton có được sự thành công trong sự nghiệp bất chấp một số khó khăn: Ông
250 Mốc Son Chói Lọi Trong Lịch Sử Vật Lí (Phần 67)
09/12/2019
Phân tích Fourier 1807 Jean Baptiste Joseph Fourier (1768-1830)   “Có một phép tính vật lí toán gặp đi gặp lại nhiều nhất

Chúng tôi hiện có hơn 60 nghìn tài liệu để bạn tìm

360 độ

Vật lý 360 độ là trang tin nhanh, trao đổi chuyên đề vật lý và các khoa học khác cũng như các nội dung liên quan đến dạy và học.
Hi vọng các bạn giúp chúng tôi bằng cách đăng kí làm CTV.
Liên hệ: banquantri@thuvienvatly.com