250 Mốc Son Chói Lọi Trong Lịch Sử Vật Lí (Phần 59)

Lỗ đen

1783

John Michell (1724-1793), Karl Schwarzschild (1873-1916), John Archibald Wheeler (1911-2008), Stephen William Hawking (1942-2018)

Các nhà thiên văn có lẽ không tin vào Địa ngục, nhưng phần lớn đều tin vào những vùng không gian tăm tối, háu đói mà phía trước đó lẽ ra người ta nên đặt biển cảnh báo, “Hãy từ bỏ hi vọng, hỡi những kẻ đặt chân đến đây.” Đây là cảnh báo của nhà thơ Italy Dante Alighieri khi mô tả lối vào Inferno trong vở hài kịch Divine của ông, và, như nhà thiên văn vật lí Stephen Hawking từng đề xuất, đây là thông điệp thích hợp cho những người tiến đến một lỗ đen.

Các địa ngục vũ trụ học này thật sự tồn tại trong tâm của nhiều thiên hà. Các lỗ đen cỡ thiên hà như thế là những vật thể suy sụp có hàng triệu hoặc hàng tỉ lần khối lượng Mặt Trời nén vào một không gian không lớn hơn Hệ Mặt Trời của chúng ta. Theo lí thuyết lỗ đen cổ điển, trường hấp dẫn xung quanh những vật thể như thế lớn đến mức không có thứ gì – kể cả ánh sáng – có thể thoát ra khỏi sức hút khủng khiếp của chúng. Bất kì ai rơi vào trong một lỗ đen sẽ phải cày xới qua một vùng tí hon ở giữa có mật độ cực kì cao và thể tích cực kì nhỏ… và kết thúc của thời gian. Khi xét đến thuyết lượng tử, thì các lỗ đen được cho là phát ra một hình thức bức xạ gọi là bức xạ Hawking.

Các lỗ đen có thể tồn tại ở nhiều kích cỡ. Chỉ vài tuần sau khi Albert Einstein công bố thuyết tương đối rộng của ông vào năm 1915, nhà thiên văn Đức Karl Schwarzschild đã tiến hành các tính toán chính xác về cái ngày nay gọi là bán kính Schwarzschild, hay chân trời sự kiện. Bán kính này vạch ra một hình cầu xung quanh một vật thể có khối lượng nhất định. Theo lí thuyết lỗ đen cổ điển, bên trong quả cầu ấy của mỗi lỗ đen, lực hấp dẫn mạnh đến mức chẳng có ánh sáng, vật chất, hay tín hiệu gì có thể thoát ra. Đối với một khối lượng bằng Mặt Trời của chúng ta, bán kính Schwarzschild chỉ là vài km. Một lỗ đen với chân trời sự kiện cỡ bằng một quả óc chó sẽ có khối lượng bằng với Trái Đất. Khái niệm về một vật thể to nặng đến mức ánh sáng cũng không thể thoát ra lần đầu tiên được đề xuất vào năm 1783 bởi nhà địa chất John Mitchell. Tên gọi “lỗ đen” được đặt vào năm 1967 bởi nhà vật lí lí thuyết John Wheeler.

Lỗ đen

Các lỗ đen và bức xạ Hawking là nguồn cảm hứng cho vô số tác phẩm ấn tượng của họa sĩ người Slovenia Teja Krasek.

XEM THÊM. Vận tốc thoát (1728), Thuyết Tương đối Rộng (1915), Sao lùn trắng và Giới hạn Chandrasekhar (1931), Sao Neutron (1933), Quasar (1963), Stephen Hawking trên Star Trek (1993), Vũ trụ nhạt nhòa (100 nghìn tỉ).

Lỗ đen

Hình minh họa sự uốn cong của không gian trong vùng phụ cận của một lỗ đen.

250 Mốc Son Chói Lọi Trong Lịch Sử Vật Lí
Clifford A. Pickover
Bản dịch của TVVL
<< Phần trước | Phần tiếp theo >>

Vui lòng ghi rõ "Nguồn Thuvienvatly.com" khi đăng lại bài từ CTV của chúng tôi.

Nếu thấy thích, hãy Đăng kí để nhận bài viết mới qua email
Tin tức vật lý
Downlaod video thí nghiệm

Thêm ý kiến của bạn

Security code
Refresh

Các bài khác


Sao neutron to bao nhiêu?
18/09/2020
Các nhà thiên văn vật lí đang kết hợp nhiều phương pháp để làm hé lộ các bí mật của một số vật thể lạ lùng nhất
Giải chi tiết mã đề 219 môn Vật Lý đề thi TN THPT 2020 (đợt 2)
04/09/2020
250 Mốc Son Chói Lọi Trong Lịch Sử Vật Lí (Phần 96)
04/09/2020
Khám phá Hải Vương tinh 1846 John Couch Adams (1819–1892), Urbain Jean Joseph Le Verrier (1811–1877), Johann Gottfried Galle (1812–1910) “Bài
250 Mốc Son Chói Lọi Trong Lịch Sử Vật Lí (Phần 95)
04/09/2020
Các định luật Kirchhoff về mạch điện 1845 Gustav Robert Kirchhoff (1824–1887) Khi vợ của Gustav Kirchhoff, Clara, qua đời, nhà vật
Lực nâng từ tách biệt tế bào sống với tế bào chết
27/08/2020
Một kiểu lực nâng từ có thể tách các tế bào sống với tế bào chết mà không làm thay đổi hay làm hỏng chúng. Quá trình có
LHC tạo ra vật chất từ ánh sáng
26/08/2020
Các nhà khoa học làm việc ở một thí nghiệm tại Máy Va chạm Hạt nặng Lớn đã chứng kiến các hạt W khối lượng lớn xuất
PHẢN BIỆN ĐỀ THI MÔN VẬT LÝ TNPTQG NĂM HỌC 2019 – 2020 VÀ NHỮNG TRĂN TRỞ CỦA NGƯỜI CẦM PHẤN
20/08/2020
Khám phá sóng áp suất khí quyển toàn cầu sau 220 năm tìm kiếm
20/08/2020
Một nhà vật lí thế kỉ 18 lần đầu tiên dự đoán sự tồn tại của một dàn hợp xướng sóng khí quyển quét qua Trái đất.

Chúng tôi hiện có hơn 60 nghìn tài liệu để bạn tìm

Đọc nhiều trong tháng



360 độ

Vật lý 360 độ là trang tin nhanh, trao đổi chuyên đề vật lý và các khoa học khác cũng như các nội dung liên quan đến dạy và học.
Hi vọng các bạn giúp chúng tôi bằng cách đăng kí làm CTV.
Liên hệ: banquantri@thuvienvatly.com