250 Mốc Son Chói Lọi Trong Lịch Sử Vật Lí (Phần 26)

Đồng hồ cát

1336

Ambrogio Lorenzetti (1290-1348)

Tác giả người Pháp Jules Renard (1864-1910) từng viết rằng, “Tình yêu tựa như một đồng hồ cát, với trái tim đầy ắp khi bộ não rỗng tuếch”. Đồng hồ cát đo thời gian bằng những hạt cát mịn chảy qua một cổ hẹp từ bình chứa phía trên. Độ dài thời gian đo được tùy thuộc vào nhiều yếu tố, bao gồm thể tích cát, hình dạng của bình chứa, bề rộng cổ thót, và loại cát sử dụng. Mặc dù đồng hồ cát có lẽ đã được sử dụng vào thế kỉ thứ ba trước Công nguyên, song bằng chứng được ghi chép đầu tiên về đồng hồ cát không hề xuất hiện mãi cho đến bức tranh tường năm 1338 Biểu tượng về Chính phủ tốt của họa sĩ người Italia Ambrogio Lorenzetti. Thật thú vị, những con thuyền buồm của Ferdinand Magellan lưu giữ 18 đồng hồ cát trên mỗi tàu khi ông cố đi vòng quanh địa cầu. Một trong những đồng hồ cát lớn nhất – cao 39 foot (11,9 m) – được xây dựng vào năm 2008 ở Moscow. Xuyên suốt lịch sử, đồng hồ được dùng trong các nhà xưởng và để kiểm soát độ dài các bài giảng thuyết trong nhà thờ.

Vào năm 1996, các nhà nghiên cứu người Anh tại Đại học Leicester xác định được rằng tốc độ chảy chỉ phụ thuộc vào vài centi-mét phía trên cổ thót chứ không phụ thuộc vào toàn khối cát phía trên. Họ còn tìm thấy rằng những hạt thủy tinh nhỏ gọi là ballotini đem lại kết quả sinh lợi nhất. “Với một thể tích ballotini cho trước,” các nhà nghiên cứu viết, “chu kì được kiểm soát bởi kích cỡ của chúng, cỡ khẩu độ, và hình dạng bình chứa. Biết rằng khẩu độ ít nhất gấp 5 lần đường kính hạt, chu kì P được cho bởi biểu thức P = KV(D − d)−2,5, trong đó P được đo bằng giây, V kí hiệu cho thể tích toàn phần của ballotini theo ml, d là đường kính hạt cực đại tính theo mm…, và D là đường kính của khẩu độ tròn tính theo mm. Hệ số tỉ lệ K phụ thuộc vào hình dạng của bình chứa.” Ví dụ, các nhà nghiên cứu đã tìm thấy các giá trị khác nhau của K cho bình chứa hình nón và hình đồng hồ cát. Mọi tác động nhiễu đối với đồng hồ cát đều làm tăng chu kì thời gian, nhưng các thay đổi về nhiệt độ chẳng gây ra hiệu ứng nào quan sát được.

Đồng hồ cát

Đồng hồ cát có lẽ đã được sử dụng vào thế kỉ thứ ba tCN. Các thuyền buồm của Ferdinand Magellan có 18 đồng hồ cát trên mỗi thuyền khi ông cố đi vòng quanh địa cầu.

XEM THÊM. Đồng hồ Mặt Trời (3000 tCN), Đồng hồ kỉ niệm (1841), Du hành thời gian (1949), Đồng hồ nguyên tử (1955).

250 Mốc Son Chói Lọi Trong Lịch Sử Vật Lí | Clifford A. Pickover
Bản dịch của TVVL
<< Phần trước | Phần tiếp theo >>

Vui lòng ghi rõ "Nguồn Thuvienvatly.com" khi đăng lại bài từ CTV của chúng tôi.

Nếu thấy thích, hãy Đăng kí để nhận bài viết mới qua email
Tin tức vật lý
Tạo bảng điểm online

Thêm ý kiến của bạn

Security code
Refresh

Các bài khác


250 Mốc Son Chói Lọi Trong Lịch Sử Vật Lí (Phần 90)
25/05/2020
Đồng hồ tròn năm 1841 Những đồng hồ đầu tiên không có kim phút. Kim phút chỉ trở nên quan trọng cùng với sự phát triển
250 Mốc Son Chói Lọi Trong Lịch Sử Vật Lí (Phần 89)
25/05/2020
Định luật Joule về sự tỏa nhiệt do dòng điện 1840 James Prescott Joule (1818-1889)   Các bác sĩ phẫu thuật thường ăn
Câu chuyện phát minh laser: Và thế là có ánh sáng!
22/05/2020
Kỉ niệm 60 năm laser ra đời. Bài của Pauline Rigby trên tạp chí Physics World, số tháng 5/2020. Cuộc đua chế tạo laser đã khởi
Tìm hiểu nhanh về Vật chất (Phần 9-Hết)
21/05/2020
Chương 9 Vật chất tối và năng lượng tối Khi chúng ta nhìn vào không gian sâu thẳm với kính thiên văn của mình, chúng ta nhìn
Bảng tuần hoàn hóa học tốc hành (Phần 100-Hết)
19/05/2020
Oganesson Việc tạo ra các nguyên tố siêu nặng mới là một bài tập thực hành trong việc theo đuổi bóng ma nguyên tử. Những
Bảng tuần hoàn hóa học tốc hành (Phần 99)
19/05/2020
Moscovium Món chén Thánh của nghiên cứu nguyên tố siêu nặng là định vị cái gọi là các hòn đảo ổn định. Đây là những
Galileo và bản chất của khoa học vật lí
13/05/2020
3.1 Giới thiệu Có ba câu chuyện được kể lại. Chuyện thứ nhất kể Galileo là một nhà triết học tự nhiên. Không giống
Tương lai của tâm trí - Michio Kaku (Phần 50)
12/05/2020
15. NHỮNG CHỈ TRÍCH ĐANG QUY KẾT Năm 2000, một cuộc tranh cãi dữ dội nổ ra trong cộng đồng khoa học. Một trong những người

Chúng tôi hiện có hơn 60 nghìn tài liệu để bạn tìm

360 độ

Vật lý 360 độ là trang tin nhanh, trao đổi chuyên đề vật lý và các khoa học khác cũng như các nội dung liên quan đến dạy và học.
Hi vọng các bạn giúp chúng tôi bằng cách đăng kí làm CTV.
Liên hệ: banquantri@thuvienvatly.com