250 Mốc Son Chói Lọi Trong Lịch Sử Vật Lí (Phần 22)

Đại bác

1132

Niccolò Fontana Tartaglia (1500–1557), Han Shizhong (1089–1151)


Đại bác, thường dùng thuốc súng bắn ra những quả đạn nặng, đã hướng các trí tuệ lỗi lạc nhất châu Âu tập trung vào những câu hỏi về lực và các định luật chuyển động. “Rốt cuộc chính tác động của thuốc súng lên khoa học, chứ không phải chiến sự, mới có sức ảnh hưởng lớn nhất trong việc mang tới Kỉ nguyên Máy móc,” nhà sử học J. D. Bernal viết. “Thuốc súng và đại bác không những làm nổ tung thế giới trung đại về mặt kinh tế và chính trị; chúng còn là lực lượng chính trong việc phá hủy hệ thống ý thức hệ của nó.” Tác giả Jack Kelley nhận xét, “Các tay súng và các nhà triết học tự nhiên đều muốn biết: Điều gì xảy ra với đạn pháo sau khi nó rời khỏi nòng súng? Cuộc tìm kiếm một lời đáp dứt khoát đã tiêu tốn bốn trăm năm và đòi hỏi sự ra đời của những lĩnh vực khoa học hoàn toàn mới.

Việc sử dụng được ghi chép đầu tiên về pháo thuốc súng trong chiến tranh là trận đánh chiếm một đô thành vào năm 1132 ở Phúc Kiến, Trung Quốc, dưới quyền chỉ huy của tướng Trung Hoa Hàn Thế Trung. Vào thời Trung Cổ, đại bác dần được tiêu chuẩn hóa và hiệu quả hơn trong việc chống lại binh lính và các công sự. Về sau, đại bác đã làm thay đổi cục diện chiến tranh trên biển. Vào thời Nội Chiến Hoa Kì, pháo bắn trái phá đã có tầm tác dụng trên 1,1 dặm (1,8 km), và vào Thế Chiến I, đại bác gây ra phần lớn thương vong trong tham chiến.

Vào thế kỉ mười sáu, người ta nhận thấy thuốc súng tạo ra một khối lớn chất khí nóng tác dụng áp suất lên đạn pháo. Kĩ sư Italia Niccolò Tartaglia đã hỗ trợ các tay súng trong việc xác định rằng góc nghiêng 45 độ cao cho đạn pháo tầm bay xa lớn nhất (ngày nay chúng ta biết đó chỉ là một gần đúng thôi, do các tác dụng của lực cản của không khí nữa). Các nghiên cứu lí thuyết của Galileo chỉ ra rằng trọng lực liên tục làm tăng tốc độ rơi của một quả đạn pháo, tạo ra một quỹ đạo lí tưởng hóa ở dạng một đường cong parabol, mỗi quả đạn pháo sẽ đi theo quỹ đạo như thế bất kể khối lượng hay góc bắn ban đầu của nó. Mặc dù sức cản của không khí và các yếu tố khác giữ một vai trò phức tạp trong việc bắn đạn pháo, song đại bác đã “khiến người ta tập trung nghiên cứu khoa học trên thực tế,” Kelley viết, “nó đã khắc phục được sai sót lâu nay và đặt nền tảng cho một thời đại mới.”

Một khẩu đại bác trung cổ

Một khẩu đại bác trung cổ trên pháo đài Citadel ở Gozo, Malta

XEM THÊM. Atlatl (30.000 tCN), Nỏ chữ thập (341 tCN), Máy bắn đá (1200), Phương trình tên lửa Tsiolkovsky (1903), Lúm bóng golf (1905).

250 Mốc Son Chói Lọi Trong Lịch Sử Vật Lí | Clifford A. Pickover
Bản dịch của TVVL
<< Phần trước | Phần tiếp theo >>

Vui lòng ghi rõ "Nguồn Thuvienvatly.com" khi đăng lại bài từ CTV của chúng tôi.

Nếu thấy thích, hãy Đăng kí để nhận bài viết mới qua email
Tin tức vật lý
Extension Thuvienvatly.com cho Chrome

Thêm ý kiến của bạn

Security code
Refresh

Các bài khác


Tương lai của tâm trí - Michio Kaku (Phần 18)
18/08/2019
CÂU CHUYỆN ĐẠO ĐỨC Có mọi ước muốn trở thành sự thật là cái gì đó mà chỉ một điều thần tính mới có thể hoàn
Tương lai của tâm trí - Michio Kaku (Phần 17)
18/08/2019
ĐẠI DIỆN và THAY THẾ Trong phim "Surrogates", Bruce Willis đóng vai một điệp viên FBI đang điều tra những vụ giết người bí ẩn.
250 Mốc Son Chói Lọi Trong Lịch Sử Vật Lí (Phần 42)
16/08/2019
Định luật chất khí Boyle 1662 Robert Boyle (1627-1691) “Marge, sao thế em?” Homer Simpson hỏi khi để ý thấy cơn đau của bà vợ
250 Mốc Son Chói Lọi Trong Lịch Sử Vật Lí (Phần 41)
16/08/2019
Máy phát tĩnh điện Von Guericke 1660 Otto von Guericke (1602–1686), Robert Jemison Van de Graaff (1901–1967) Nhà sinh lí học thần kinh
Bảng tuần hoàn hóa học tốc hành (Phần 54)
15/08/2019
Manganese Manganese là một kim loại cứng và giòn, chủ yếu dùng trong các hợp kim thép. Dù không có nhiều ưu điểm, nhưng nó là
Bảng tuần hoàn hóa học tốc hành (Phần 53)
15/08/2019
Vanadium Là một nguyên tố nữa liên quan đến vùng Scandinavia, vanadium được đặt tên theo Vanadis – một trong chín tên gọi khác
Tương lai nhân loại - Michio Kaku (Phần 16)
14/08/2019
7. ROBOT TRONG KHÔNG GIAN Năm 2084, Arnold Schwarzenegger là một công nhân xây dựng bình thường đang gặp rắc rối với những giấc
Tương lai nhân loại - Michio Kaku (Phần 15)
14/08/2019
6. NHỮNG HÀNH TINH KHÍ KHỔNG LỒ, SAO CHỔI VÀ XA HƠN NỮA Trong một tuần định mệnh vào tháng 1 năm 1610, Galileo đã khám phá ra

Chúng tôi hiện có hơn 60 nghìn tài liệu để bạn tìm

360 độ

Vật lý 360 độ là trang tin nhanh, trao đổi chuyên đề vật lý và các khoa học khác cũng như các nội dung liên quan đến dạy và học.
Hi vọng các bạn giúp chúng tôi bằng cách đăng kí làm CTV.
Liên hệ: banquantri@thuvienvatly.com