250 Mốc Son Chói Lọi Trong Lịch Sử Vật Lí (Phần 17)

Gương đốt của Archimedes

212 tCN

Archimedes (khoảng 287 tCN – khoảng 212 tCN)


 

Huyền thoại Archimedes dùng gương đốt thuyền giặc đã truyền cảm hứng cho các nhà sử học trong hàng thế kỉ. Vào năm 212 tCN, người ta kể rằng Archimedes đã dùng một bộ gương làm tập trung ánh sáng mặt trời chiếu một “tia chết chóc” lên thuyền bè La Mã, làm chúng bốc cháy. Nhiều cá nhân đã cố gắng thử nghiệm sử dụng các gương như thế trên thực tế và quả quyết rằng việc sử dụng gương là không khả thi. Tuy nhiên, vào năm 2005 kĩ sư cơ học David Wallace đã khích lệ sinh viên của ông làm một bản sao bằng gỗ sồi của tàu chiến La Mã và làm tập trung ánh sáng mặt trời lên nó, sử dụng 127 cái gương phẳng, mỗi cái có chiều dài cạnh một foot (0,3 m). Con thuyền ở xa chừng 100 foot (30 m). Sau mười phút phơi ánh sáng tập trung, con tàu chiến đã bốc hỏa!

Vào năm 1973, một kĩ sư Hi Lạp đã sử dụng 70 gương phẳng (mỗi cái có kích cỡ 5 foot nhân 3 foot, hay 1,5 × 0,9 m) để tập trung ánh sáng mặt trời lên một thuyền chèo. Trong thí nghiệm này, con thuyền chèo nhanh chóng cháy ra tro. Tuy nhiên, trong khi có thể dùng gương làm cho con thuyền bốc cháy, song nhiệm vụ này có lẽ sẽ rất khó khăn cho Archimedes nếu như tàu thuyền đang chuyển động.

Lấy một câu chuyện bên lề, trong truyện ngắn của Arthur C. Clarke, “Một ca cảm nắng nhẹ”, có mô tả số phận của một vị trọng tài bóng đá bị tẩy chay. Khi vị trọng tài đưa ra một quyết định không vừa ý, các khán giả sẽ dùng các tấm chương trình lưu niệm sáng bóng họ đang cầm trên tay làm tập trung ánh sáng mặt trời lên vị trọng tài. Các bề mặt sáng bóng ấy tác dụng giống như gương của Archimedes, và vị trọng tài đáng thương kia bị thiêu thành tro.

Archimedes còn phát triển những vũ khí khác. Theo nhà sử học Hi Lạp Plutarch, vũ khí bắn đạn của Archimedes đã được sử dụng hiệu quả chống lại quân La Mã trong trận chiến năm 212 tCN. Ví dụ, Plutarch viết, “Khi Archimedes bắt đầu nạp đạn các cỗ máy của ông, ông lập tức cho bắn ra bất cứ vũ khí nào bắn được về phía quân địch trên bộ, cùng với những khối đá đồ sộ rơi xuống với tiếng ồn kinh khủng và tình trạng bạo lực vô cùng, không ai có thể trụ vững cho nổi; quân địch bị hạ gục chất lên nhau thành đống…”

Tranh khắc gỗ về gương đốt

Tranh khắc gỗ về gương đốt trích từ tác phẩm Các kì quan Quang học của F. Marion (1870).

Lò mặt trời lớn nhất thế giới

Lò mặt trời lớn nhất thế giới ở Odeillo, Pháp. Một ma trận gương phẳng (không thấy trong hình) làm phản xạ ánh sáng mặt trời lên một gương cầu lớn, cái gương này làm hội tụ ánh sáng lên một diện tích nhỏ đạt tới nhiệt độ 3000oC (5430oF).

XEM THÊM. Sợi quang (1841), Pin Mặt Trời (1954), Laser (1960), Phòng không thể chiếu sáng (1969).

250 Mốc Son Chói Lọi Trong Lịch Sử Vật Lí | Clifford A. Pickover
Bản dịch của TVVL
<< Phần trước | Phần tiếp theo >>

Vui lòng ghi rõ "Nguồn Thuvienvatly.com" khi đăng lại bài từ CTV của chúng tôi.

Nếu thấy thích, hãy Đăng kí để nhận bài viết mới qua email
Tin tức vật lý
Extension Thuvienvatly.com cho Chrome

Thêm ý kiến của bạn

Security code
Refresh

Các bài khác


250 Mốc Son Chói Lọi Trong Lịch Sử Vật Lí (Phần 90)
25/05/2020
Đồng hồ tròn năm 1841 Những đồng hồ đầu tiên không có kim phút. Kim phút chỉ trở nên quan trọng cùng với sự phát triển
250 Mốc Son Chói Lọi Trong Lịch Sử Vật Lí (Phần 89)
25/05/2020
Định luật Joule về sự tỏa nhiệt do dòng điện 1840 James Prescott Joule (1818-1889)   Các bác sĩ phẫu thuật thường ăn
Câu chuyện phát minh laser: Và thế là có ánh sáng!
22/05/2020
Kỉ niệm 60 năm laser ra đời. Bài của Pauline Rigby trên tạp chí Physics World, số tháng 5/2020. Cuộc đua chế tạo laser đã khởi
Tìm hiểu nhanh về Vật chất (Phần 9-Hết)
21/05/2020
Chương 9 Vật chất tối và năng lượng tối Khi chúng ta nhìn vào không gian sâu thẳm với kính thiên văn của mình, chúng ta nhìn
Bảng tuần hoàn hóa học tốc hành (Phần 100-Hết)
19/05/2020
Oganesson Việc tạo ra các nguyên tố siêu nặng mới là một bài tập thực hành trong việc theo đuổi bóng ma nguyên tử. Những
Bảng tuần hoàn hóa học tốc hành (Phần 99)
19/05/2020
Moscovium Món chén Thánh của nghiên cứu nguyên tố siêu nặng là định vị cái gọi là các hòn đảo ổn định. Đây là những
Galileo và bản chất của khoa học vật lí
13/05/2020
3.1 Giới thiệu Có ba câu chuyện được kể lại. Chuyện thứ nhất kể Galileo là một nhà triết học tự nhiên. Không giống
Tương lai của tâm trí - Michio Kaku (Phần 50)
12/05/2020
15. NHỮNG CHỈ TRÍCH ĐANG QUY KẾT Năm 2000, một cuộc tranh cãi dữ dội nổ ra trong cộng đồng khoa học. Một trong những người

Chúng tôi hiện có hơn 60 nghìn tài liệu để bạn tìm

360 độ

Vật lý 360 độ là trang tin nhanh, trao đổi chuyên đề vật lý và các khoa học khác cũng như các nội dung liên quan đến dạy và học.
Hi vọng các bạn giúp chúng tôi bằng cách đăng kí làm CTV.
Liên hệ: banquantri@thuvienvatly.com