250 Mốc Son Chói Lọi Trong Lịch Sử Vật Lí (Phần 10)

Nỏ chữ thập

341 tCN


Trải qua hàng thế kỉ, nỏ chữ thập là một thứ vũ khí sử dụng các định luật vật lí để gieo rắc sự tàn phá và xuyên thủng áo giáp. Nỏ chữ thập đã làm thay đổi cục diện chiến tranh thời Trung Cổ. Một trong những ghi chép đáng tin cậy nhất về việc sử dụng nỏ chữ thập trong chiến tranh là trong trận Ma-Ling (341 tCN) ở Trung Hoa, song các nỏ chữ thập xưa cũ hơn còn được tìm thấy trong các lăng mộ Trung Hoa.

Nỏ chữ thập ban đầu thường là những cái cung gắn với cán gỗ. Đạn bắn ngắn, nặng, hình mũi tên được gọi là tên chạy theo một cái rãnh dọc theo cán. Khi nỏ chữ thập được cải tiến dần, các cơ chế khác nhau được sử dụng để kéo ngược dây cung và giữ dây tại chỗ cho đến khi nó sẵn sàng bay vọt ra. Nỏ chữ thập xưa có bàn đạp để giữ chân của người bắn khi anh ta kéo ngược dây cung bằng cả hai tay hoặc với một cái móc.

Vật lí học đã cải tiến cỗ máy giết người này ở nhiều mặt. Cung tên truyền thống đòi hỏi người cung thủ phải rất khỏe để kéo dây cung và giữ nó trong khi ngắm. Tuy nhiên, với nỏ chữ thập, một người yếu ớt cũng có thể dùng cơ chân anh ta kháng lại lực kéo sợi dây. Về sau, các cần gạt, bánh răng, ròng rọc, và tay quay được sử dụng để tăng cường sức mạnh của người dùng khi kéo ngược dây cung. Vào thế kỉ mười bốn, nỏ chữ thập ở châu Âu được làm bằng thép và sử dụng khấc nỏ - một bánh xe răng cưa gắn với tay quay. Người cung thủ sẽ quay tay quay để kéo dây cung.

Sức mạnh xuyên thấu của nỏ chữ thập và nỏ bình thường đến từ năng lượng dự trữ khi uốn cong cái cung. Giống như cái lò xo bị kéo ra và giữ lại, năng lượng dự trữ ở dạng thế năng đàn hồi của cái cung. Khi buông ra, thế năng biến đổi thành động năng của chuyển động. Sức công phá của cung tên phụ thuộc vào sức nặng kéo cung (lượng lực cần thiết để kéo cung) và độ dài lên dây (khoảng cách giữa vị trí nằm yên của dây cung và vị trí bị kéo căng của nó).

Nỏ chữ thập

Khoảng năm 1486, Leonardo da Vinci đã phác thảo một vài thiết kế cho nỏ chữ thập khổng lồ. Vũ khí này dùng bánh răng để lên tay quay. Một trong những cơ chế bắn của nó sử dụng một cái kẹp giữ, kẹp nhả ra khi bị đập bằng một cái vồ.

XEM THÊM. Atlatl (30.000 tCN), Boomerang (20.000 tCN), Máy bắn đá (1200), Bảo toàn năng lượng (1843).

250 Mốc Son Chói Lọi Trong Lịch Sử Vật Lí | Clifford A. Pickover
Bản dịch của TVVL
<< Phần trước | Phần tiếp theo >>

Vui lòng ghi rõ "Nguồn Thuvienvatly.com" khi đăng lại bài từ CTV của chúng tôi.

Nếu thấy thích, hãy Đăng kí để nhận bài viết mới qua email
Tin tức vật lý
Extension Thuvienvatly.com cho Chrome

Thêm ý kiến của bạn

Security code
Refresh

Các bài khác


Khi dòng điện tác dụng lên nam châm
08/06/2022
Khả năng khai thác lượng điện năng có vẻ vô tận là một trong những nền tảng của thế giới hiện đại. Công nghệ ấy
Nhận thức lịch sử về nam châm
28/05/2022
Vào năm 1600, một bác sĩ người Anh cho biết ngoài trọng lực, Trái Đất còn tác dụng những lực khác khi ông chỉ ra rằng hành
Photon là gì?
25/07/2021
Là hạt sơ cấp của ánh sáng, photon vừa bình dị vừa mang đầy những bất ngờ. Cái các nhà vật lí gọi là photon, thì những
Lược sử âm thanh
28/02/2021
Sóng âm: 13,7 tỉ năm trước Âm thanh có nguồn gốc từ rất xa xưa, chẳng bao lâu sau Vụ Nổ Lớn tĩnh lặng đến chán ngắt.
Đồng hồ nước Ktesibios
03/01/2021
Khoảng năm 250 tCN. “Đồng hồ nước Ktesibios quan trọng vì nó đã làm thay đổi mãi mãi sự hiểu biết của chúng ta về một
Tic-tac-toe
05/12/2020
Khoảng 1300 tCN   Các nhà khảo cổ có thể truy nguyên nguồn gốc của “trò chơi ba điểm một hàng” đến khoảng năm 1300
Sao neutron to bao nhiêu?
18/09/2020
Các nhà thiên văn vật lí đang kết hợp nhiều phương pháp để làm hé lộ các bí mật của một số vật thể lạ lùng nhất
Giải chi tiết mã đề 219 môn Vật Lý đề thi TN THPT 2020 (đợt 2)
04/09/2020

Chúng tôi hiện có hơn 60 nghìn tài liệu để bạn tìm

Đọc nhiều trong tháng

360 độ

Vật lý 360 độ là trang tin nhanh, trao đổi chuyên đề vật lý và các khoa học khác cũng như các nội dung liên quan đến dạy và học.
Hi vọng các bạn giúp chúng tôi bằng cách đăng kí làm CTV.
Liên hệ: banquantri@thuvienvatly.com