Vật lí Lượng tử Tốc hành (Phần 67)

Siêu đối xứng

Một mô hình giả thuyết của vật lí hạt, gọi là siêu đối xứng, nói rằng Mô hình Chuẩn là đối xứng, với mỗi boson của nó liên hệ đối xứng với một fermion, gọi là ‘siêu đối hạt’ của nó. Khối lượng, điện tích, và các số lượng tử khác của các hạt đối xứng là giống hệt nhau; duy chỉ spin của chúng khác nhau, vì đó là cái xác định boson và fermion.

Vậy tại sao chúng ta không thấy các siêu đối hạt này trong tự nhiên? Sự vắng mặt biểu kiến của chúng có nghĩa là nếu siêu đối xứng là có thật, thì nó phải là một ‘đối xứng bị phá vỡ’, để các siêu đối hạt có khối lượng-năng lượng cao hơn nhiều, từ 100 đến 1000 tỉ eV (cao hơn cả boson Higgs). Vậy tại sao các nhà vật lí cứ bám lấy lí thuyết này? Hóa ra siêu đối xứng có nhiều ưu điểm cần thiết để tạo ra các mô hình vận hành được của lí thuyết dây, và nó còn đem lại một dấu hiệu nhận dạng tiềm năng cho năng lượng tối của Vũ trụ. Ngoài ra, nó còn có thể giữ vai trò then chốt trong việc thống nhất bốn lực cơ bản, vì nó làm cho các độ lớn rất khác nhau của chúng phân kì khi truy nguyên đến kỉ nguyên Planck.

Siêu đối xứng

Các chiều bậc cao

Chúng ta trải nghiệm Vũ trụ trong bốn chiều: ba chiều không gian và một chiều thời gian. Vì thế, khi các phương trình ban đầu của lí thuyết dây đi tới các kết quả đòi hỏi 26 chiều không-thời gian để hoạt động, phản ứng tự nhiên của người ta là bảo thủ. Mọi thứ tốt lên một chút với sự ra đời siêu đối xứng cho lí thuyết dây, nó làm giảm các chiều cần thiết xuống còn mười (chín chiều không gian, một chiều thời gian). Một mô hình mới phát triển gần đây, gọi là lí thuyết M, thống nhất năm phiên bản kình địch của lí thuyết dây, nhưng cần 11 chiều để hoạt động.

Nếu một trong các lí thuyết này là đúng, thì các chiều dư ấy ở đâu, và vì sao chúng ta không trải nghiệm được chúng? Một khả năng, gọi là thu gọn, là vì chúng bị cuộn lại sít sao trên những cấp độ vô cùng nhỏ nên chúng ta không phát hiện được. Một lựa chọn khác là vì các chiều ấy rất lớn và rằng Vũ trụ ba chiều của chúng ta cư trú bên trong chúng như một kiểu ‘màng’ trôi nổi trong một không gian cao chiều hơn.

Các chiều bậc cao

Vật lí Lượng tử Tốc hành | Gemma Lavender
Bản dịch của TVVL
<< Phần trước | Phần tiếp theo >>

Vui lòng ghi rõ "Nguồn Thuvienvatly.com" khi đăng lại bài từ CTV của chúng tôi.

Nếu thấy thích, hãy Đăng kí để nhận bài viết mới qua email
Tin tức vật lý
Downlaod video thí nghiệm

Thêm ý kiến của bạn

Security code
Refresh

Các bài khác


11 câu hỏi lớn về vật chất tối vẫn chưa được trả lời
18/08/2019
Vào thập niên 1930, một nhà thiên văn Thụy Sĩ tên là Fritz Zwicky để ý thấy các thiên hà trong một đám thiên hà ở xa đang quay
Tương lai của tâm trí - Michio Kaku (Phần 18)
18/08/2019
CÂU CHUYỆN ĐẠO ĐỨC Có mọi ước muốn trở thành sự thật là cái gì đó mà chỉ một điều thần tính mới có thể hoàn
Tương lai của tâm trí - Michio Kaku (Phần 17)
18/08/2019
ĐẠI DIỆN và THAY THẾ Trong phim "Surrogates", Bruce Willis đóng vai một điệp viên FBI đang điều tra những vụ giết người bí ẩn.
250 Mốc Son Chói Lọi Trong Lịch Sử Vật Lí (Phần 42)
16/08/2019
Định luật chất khí Boyle 1662 Robert Boyle (1627-1691) “Marge, sao thế em?” Homer Simpson hỏi khi để ý thấy cơn đau của bà vợ
250 Mốc Son Chói Lọi Trong Lịch Sử Vật Lí (Phần 41)
16/08/2019
Máy phát tĩnh điện Von Guericke 1660 Otto von Guericke (1602–1686), Robert Jemison Van de Graaff (1901–1967) Nhà sinh lí học thần kinh
Bảng tuần hoàn hóa học tốc hành (Phần 54)
15/08/2019
Manganese Manganese là một kim loại cứng và giòn, chủ yếu dùng trong các hợp kim thép. Dù không có nhiều ưu điểm, nhưng nó là
Bảng tuần hoàn hóa học tốc hành (Phần 53)
15/08/2019
Vanadium Là một nguyên tố nữa liên quan đến vùng Scandinavia, vanadium được đặt tên theo Vanadis – một trong chín tên gọi khác
Tương lai nhân loại - Michio Kaku (Phần 16)
14/08/2019
7. ROBOT TRONG KHÔNG GIAN Năm 2084, Arnold Schwarzenegger là một công nhân xây dựng bình thường đang gặp rắc rối với những giấc

Chúng tôi hiện có hơn 60 nghìn tài liệu để bạn tìm

360 độ

Vật lý 360 độ là trang tin nhanh, trao đổi chuyên đề vật lý và các khoa học khác cũng như các nội dung liên quan đến dạy và học.
Hi vọng các bạn giúp chúng tôi bằng cách đăng kí làm CTV.
Liên hệ: banquantri@thuvienvatly.com