Vật lí Lượng tử Tốc hành (Phần 66)

Kỉ nguyên Planck

Cái gì khiến các nhà vật lí tin rằng tất cả bốn lực trong tự nhiên thật sự có thể thống nhất trong một lí thuyết lượng tử đơn nhất? Lí do chính là vì các nhà khoa học biết rằng trong quá khứ xa xôi chúng đã từng thống nhất theo một cách đúng như thế. Thời khắc này, gọi là kỉ nguyên Planck, xảy ra trong khoảnh khắc đầu tiên sau Vụ Nổ Lớn và trước thời kì căng phồng, khi Vũ trụ chưa quá 10-43+ giây tuổi.

Lúc ấy, Vũ trụ còn bị nén vào một thể tích bé xíu, nhưng nó chứa lượng năng lượng ngang bằng với ngày nay, dẫn tới nhiệt độ cực kì cao 1034oC. Dưới những tình huống này, lực điện từ với lực hạt nhân yếu và mạnh, thống nhất chặt chẽ với nhau trong cái gọi là “Lí thuyết Thống nhất Lớn”, hợp nhất với lực hấp dẫn lượng tử để tác dụng như một siêu lực với các tính chất đồng đều. Sự chia tách siêu lực này làm phát sinh mỗi định luật của tự nhiên mà chúng ta thấy trong Vũ trụ ngày nay.

Kỉ nguyên Planck

Phá vỡ đối xứng

Vào cuối kỉ nguyên Planck, 10-43 giây sau Vụ Nổ Lớn, bốn nguyên tố của siêu lực nguyên thủy bắt đầu chia tách, không còn tác dụng như một lực nữa. Các lực tách nhau ra, mỗi lần một lực, khi nhiệt độ giảm xuống. Một đợt chia tách đánh dấu một ‘biến đổi pha’ ở các định luật vật lí, tương tự như các biến đổi chúng ta nhìn thấy khi hơi nước ngưng tụ thành nước và rồi đóng thành băng. Các biến đổi quen thuộc đó liên quan đến một điểm dừng trong quá trình hạ nhiệt độ khi sự sắp xếp lại các liên kết làm giải phóng năng lượng, và có phần giống cái xảy ra trong những chuyển tiếp pha đơn giản hơn này. Giai đoạn biến đổi pha được gọi là phá vỡ đối xứng (đối xứng là cách các lực thống nhất ban đầu biểu hiện độ lớn giống nhau).

Lực đầu tiên bị phá vỡ là lực hấp dẫn, và năng lượng giải phóng trong biến đổi pha ấy tạo ra bọt lượng tử của không-thời gian. Lúc 10-36 giây, lực mạnh chia tách, giải phóng một xung năng lượng có thể đã chi phối sự căng phồng vũ trụ. Cuối cùng, lực điện từ và lực yếu chia tách lúc 10-12 đến 10-6 giây lạnh dưới 10 triệu tỉ độ C.

Phá vỡ đối xứng

Vật lí Lượng tử Tốc hành | Gemma Lavender
Bản dịch của TVVL
<< Phần trước | Phần tiếp theo >>

Vui lòng ghi rõ "Nguồn Thuvienvatly.com" khi đăng lại bài từ CTV của chúng tôi.

Nếu thấy thích, hãy Đăng kí để nhận bài viết mới qua email
Tin tức vật lý
Extension Thuvienvatly.com cho Chrome

Thêm ý kiến của bạn

Security code
Refresh

Các bài khác


11 câu hỏi lớn về vật chất tối vẫn chưa được trả lời
18/08/2019
Vào thập niên 1930, một nhà thiên văn Thụy Sĩ tên là Fritz Zwicky để ý thấy các thiên hà trong một đám thiên hà ở xa đang quay
Tương lai của tâm trí - Michio Kaku (Phần 18)
18/08/2019
CÂU CHUYỆN ĐẠO ĐỨC Có mọi ước muốn trở thành sự thật là cái gì đó mà chỉ một điều thần tính mới có thể hoàn
Tương lai của tâm trí - Michio Kaku (Phần 17)
18/08/2019
ĐẠI DIỆN và THAY THẾ Trong phim "Surrogates", Bruce Willis đóng vai một điệp viên FBI đang điều tra những vụ giết người bí ẩn.
250 Mốc Son Chói Lọi Trong Lịch Sử Vật Lí (Phần 42)
16/08/2019
Định luật chất khí Boyle 1662 Robert Boyle (1627-1691) “Marge, sao thế em?” Homer Simpson hỏi khi để ý thấy cơn đau của bà vợ
250 Mốc Son Chói Lọi Trong Lịch Sử Vật Lí (Phần 41)
16/08/2019
Máy phát tĩnh điện Von Guericke 1660 Otto von Guericke (1602–1686), Robert Jemison Van de Graaff (1901–1967) Nhà sinh lí học thần kinh
Bảng tuần hoàn hóa học tốc hành (Phần 54)
15/08/2019
Manganese Manganese là một kim loại cứng và giòn, chủ yếu dùng trong các hợp kim thép. Dù không có nhiều ưu điểm, nhưng nó là
Bảng tuần hoàn hóa học tốc hành (Phần 53)
15/08/2019
Vanadium Là một nguyên tố nữa liên quan đến vùng Scandinavia, vanadium được đặt tên theo Vanadis – một trong chín tên gọi khác
Tương lai nhân loại - Michio Kaku (Phần 16)
14/08/2019
7. ROBOT TRONG KHÔNG GIAN Năm 2084, Arnold Schwarzenegger là một công nhân xây dựng bình thường đang gặp rắc rối với những giấc

Chúng tôi hiện có hơn 60 nghìn tài liệu để bạn tìm

360 độ

Vật lý 360 độ là trang tin nhanh, trao đổi chuyên đề vật lý và các khoa học khác cũng như các nội dung liên quan đến dạy và học.
Hi vọng các bạn giúp chúng tôi bằng cách đăng kí làm CTV.
Liên hệ: banquantri@thuvienvatly.com