Vật lí Lượng tử Tốc hành (Phần 50)

Nguyên lí tương ứng

Cơ học lượng tử giải quyết vật lí học của cái rất nhỏ và, như chúng ta thấy, hành trạng lượng tử rất khác với hành trạng vĩ mô trong thế giới thường nhật của chúng ta vốn bị chi phối bởi vật lí cổ điển. Thế nhưng phải có một điểm nào đó trên thang cấp độ tại đó hành trạng lượng tử và cổ điển chồng lấn lên nhau. Tại điểm nào, các phép tính thực hiện bằng cơ học lượng tử phải tương ứng với các kết quả của toán học cổ điển.

Vì thế ‘nguyên lí tương ứng’, do Niels Bohr phát triển, nói rằng khi các hệ lượng tử (hay đúng hơn, các số lượng tử của chúng) trở nên đủ lớn, chúng phải xấp xỉ với toán học cổ điển. Nguyên lí này rất hữu ích trong việc xác định một mô hình lượng tử nào đó có bất kì cơ sở thực tiễn hay không. Thật vậy, quan niệm phục vụ tốt trong xuyên suốt lịch sử khoa học nói rằng, bất kì lí thuyết mới nào cũng phải có khả năng giải thích các kết quả của các lí thuyết cũ mà nó thay thế. Chẳng hạn, để thành công, thuyết tương đối rộng của Einstein phải có thể giải thích các định luật hấp dẫn của Newton theo những thuật ngữ mới, đồng thời phải khớp với các dự đoán chính xác của chúng.

Nguyên lí tương ứng

Các giới hạn của thế giới lượng tử

Người ta thường nói rằng cơ học lượng tử là vật lí học về cái rất nhỏ, và chúng ta biết chúng ta không nhìn thấy hành trạng cơ lượng tử trong thế giới vĩ mô thường ngày; vị trí và động lượng của con người, xe cộ và các tòa nhà đều trông rất chính xác đối với chúng ta. Vậy thì nguyên lí tương ứng phát huy tác dụng ở điểm nào? Mảnh vật chất lớn nhất bằng bao nhiêu thì còn biểu hiện các tính chất cơ lượng tử?

Một trong những phép kiểm nghiệm nổi tiếng nhất cho các tính chất lượng tử là thí nghiệm hai khe, nó kiểm tra lưỡng tính sóng-hạt. Trên lí thuyết, chúng ta có thể dễ dàng bắn những miếng vật chất càng lúc càng to vào hai khe và xem khi nào hệ vân giao thoa biến mất. Những phân tử lớn nhất cho đến nay biểu hiện hành trạng dạng sóng là các quả bóng bucky carbon, với đường kính khoảng một nano mét (một phần tỉ của một mét). Chuyện chúng ta có thể tiến lên thêm bao nhiêu nữa thì hành trạng sụp đổ thì vẫn chưa rõ, nhưng các phép kiểm tra với virus, chúng có thể dài vài trăm nano mét, đã được đề xuất. Nếu chúng có thể biểu hiện lưỡng tính sóng-hạt, thì điều đó thật sự rất đáng kể.

Các giới hạn của thế giới lượng tử

 

Vật lí Lượng tử Tốc hành | Gemma Lavender
Bản dịch của TVVL
<< Phần trước | Phần tiếp theo >>

Vui lòng ghi rõ "Nguồn Thuvienvatly.com" khi đăng lại bài từ CTV của chúng tôi.

Nếu thấy thích, hãy Đăng kí để nhận bài viết mới qua email
Tin tức vật lý
Extension Thuvienvatly.com cho Chrome

Thêm ý kiến của bạn

Security code
Refresh

Các bài khác


250 Mốc Son Chói Lọi Trong Lịch Sử Vật Lí (Phần 26)
15/06/2019
Đồng hồ cát 1336 Ambrogio Lorenzetti (1290-1348) Tác giả người Pháp Jules Renard (1864-1910) từng viết rằng, “Tình yêu tựa như
250 Mốc Son Chói Lọi Trong Lịch Sử Vật Lí (Phần 25)
15/06/2019
Giải thích cầu vồng 1304 Abu Ali al-Hasan ibn al-Haytham (965–1039), Kamal al-Din al-Farisi (1267–khoảng 1320), Theodoric xứ Freiberg
Stephen Hawking đúng: Nghiên cứu mới cho thấy lỗ đen có thể bốc hơi
14/06/2019
Vào năm 1974, Stephen Hawking đã đưa ra một trong những dự đoán nổi tiếng nhất của ông: các lỗ đen cuối cùng sẽ bốc hơi
Vật lí học và chiến tranh - Từ mũi tên đồng đến bom nguyên tử (Phần 40)
13/06/2019
TÀU NGẦM Những tàu ngầm đầu tiên cũng đi vào hoạt động trong thời Nội Chiến. Thật ra, chiếc tàu ngầm đầu tiên đã
Vật lí học và chiến tranh - Từ mũi tên đồng đến bom nguyên tử (Phần 39)
13/06/2019
CƠ SỞ VẬT LÍ CỦA CHÂN VỊT Các chân vịt thời ấy có hai hoặc ba cánh quạt gắn với một trục quay. Khi chân vịt quay, nó
Cẩm nang thám hiểm vũ trụ (Phần 24)
12/06/2019
MỘC TINH: 43,3 PHÚT ÁNH SÁNG Mộc tinh là hành tinh lớn nhất trong Hệ Mặt Trời và là hành tinh thứ năm tính từ Mặt Trời ra.
Tương lai nhân loại - Michio Kaku (Phần 6)
12/06/2019
2. THỜI ĐẠI VÀNG CHO DU HÀNH VÀO KHÔNG GIAN Không giống như sự suy tàn của hạm đội hải quân Trung Quốc, kéo dài tụt hậu
Tương lai nhân loại - Michio Kaku (Phần 5)
12/06/2019
THẤT LẠC TRONG KHÔNG GIAN Tôi nhớ khoảnh khắc Neil Armstrong và Buzz Aldrin đặt chân lên mặt trăng. Đó là tháng 7 năm 1969, và khi

Chúng tôi hiện có hơn 60 nghìn tài liệu để bạn tìm

360 độ

Vật lý 360 độ là trang tin nhanh, trao đổi chuyên đề vật lý và các khoa học khác cũng như các nội dung liên quan đến dạy và học.
Hi vọng các bạn giúp chúng tôi bằng cách đăng kí làm CTV.
Liên hệ: banquantri@thuvienvatly.com