Vật lí Lượng tử Tốc hành (Phần 29)

Lực điện từ

Ngoài lực hấp dẫn, lực điện từ là lực chúng ta trải nghiệm nhiều nhất trong cuộc sống hằng ngày. Cho dù chúng ta đang gõ bàn phím, đang lật một trang sách hay mở một cánh cửa, mọi thứ chúng ta làm đều liên quan đến các tương tác giữa các phân tử và nguyên tử phụ thuộc vào lực điện từ giữa các hạt nhân và electron tích điện (đặc biệt, các electron ngoài cùng của nguyên tử, gọi là các electron hóa trị). Lực điện từ không những gây ra các liên kết mạnh giữa các nguyên tử trong phân tử và trong vật liệu rắn, mà còn gây ra các liên kết yếu hơn kết nối các phân tử lõng lẽo hơn trong chất lỏng và một số chất khí. Bởi thế, cuộc sống hằng ngày của chúng ta được xây dựng trên nền tảng của các hiện tượng lượng tử.

Giống như các lực cơ bản khác, lực điện từ được mang bởi một boson chuẩn – trong trường hợp này là các photon của bức xạ điện từ. Vì các photon chuyển động ở tốc độ ánh sáng, cho nên trên lí thuyết lực điện từ có thể có tầm tác dụng gần như vô hạn.

Lực điện từ

Lực mạnh

Nếu như tầm tác dụng mênh mông của lực điện từ khiến nó trở thành vận động viên đường trường của Vũ trụ, thì cái gọi là “lực mạnh” có khả năng là vận động viên chạy nước rút 100 m. Nó vô cùng mạnh trên những cự li ngắn của hạt nhân nguyên tử (những khoảng cách chừng bằng một phần triệu tỉ của một mét, hay 10-15 m, còn gọi là 1 femto-mét). Thật vậy, ở cấp độ này, nó mạnh gấp lực điện từ 137 lần. Điều này cho phép nó dễ dàng chiến thắng lực đẩy điện từ cố gắng đẩy các proton tích điện dương ra xa nhau bên trong hạt nhân.

Ở cấp độ hạt nhân, lực mạnh được mang giữa các baryon thông qua sự trao đổi một hạt truyền tin gọi là pion (một loại meson). Lực mạnh cũng là lực liên kết các quark bên trong các baryon và meson. Hạt mang lực trao đổi giữa các quark là gluon (trong đó gồm tám loại). Độ lớn của lực mạnh là cái khiến chúng ta không bao giờ có thể nhìn thấy các quark đơn độc ở bên ngoài hạt nhân: chúng không thể thoát ra khỏi nhà tù của chúng.

Lực mạnh

Vật lí Lượng tử Tốc hành | Gemma Lavender
<< Phần trước | Phần tiếp theo >>

Vui lòng ghi rõ "Nguồn Thuvienvatly.com" khi đăng lại bài từ CTV của chúng tôi.

Nếu thấy thích, hãy Đăng kí để nhận bài viết mới qua email
Tin tức vật lý
Extension Thuvienvatly.com cho Chrome

Thêm ý kiến của bạn

Security code
Refresh

Các bài khác


Khi dòng điện tác dụng lên nam châm
08/06/2022
Khả năng khai thác lượng điện năng có vẻ vô tận là một trong những nền tảng của thế giới hiện đại. Công nghệ ấy
Nhận thức lịch sử về nam châm
28/05/2022
Vào năm 1600, một bác sĩ người Anh cho biết ngoài trọng lực, Trái Đất còn tác dụng những lực khác khi ông chỉ ra rằng hành
Photon là gì?
25/07/2021
Là hạt sơ cấp của ánh sáng, photon vừa bình dị vừa mang đầy những bất ngờ. Cái các nhà vật lí gọi là photon, thì những
Lược sử âm thanh
28/02/2021
Sóng âm: 13,7 tỉ năm trước Âm thanh có nguồn gốc từ rất xa xưa, chẳng bao lâu sau Vụ Nổ Lớn tĩnh lặng đến chán ngắt.
Đồng hồ nước Ktesibios
03/01/2021
Khoảng năm 250 tCN. “Đồng hồ nước Ktesibios quan trọng vì nó đã làm thay đổi mãi mãi sự hiểu biết của chúng ta về một
Tic-tac-toe
05/12/2020
Khoảng 1300 tCN   Các nhà khảo cổ có thể truy nguyên nguồn gốc của “trò chơi ba điểm một hàng” đến khoảng năm 1300
Sao neutron to bao nhiêu?
18/09/2020
Các nhà thiên văn vật lí đang kết hợp nhiều phương pháp để làm hé lộ các bí mật của một số vật thể lạ lùng nhất
Giải chi tiết mã đề 219 môn Vật Lý đề thi TN THPT 2020 (đợt 2)
04/09/2020

Chúng tôi hiện có hơn 60 nghìn tài liệu để bạn tìm

Đọc nhiều trong tháng



360 độ

Vật lý 360 độ là trang tin nhanh, trao đổi chuyên đề vật lý và các khoa học khác cũng như các nội dung liên quan đến dạy và học.
Hi vọng các bạn giúp chúng tôi bằng cách đăng kí làm CTV.
Liên hệ: banquantri@thuvienvatly.com