Vật lí Lượng tử Tốc hành (Phần 22)

Hadron

Các hạt cấu tạo từ quark được gọi là hadron. Chúng có thể được chia tiếp làm hai họ: đó là baryon (proton và neutron của hạt nhân nguyên tử) gồm ba quark, và đông đảo các meson thời gian sống ngắn gồm hai quark. Cơ sở vật lí giải thích sự liên kết của chúng được gọi là sắc động lực học lượng tử, hay QCD. “Sắc” ám chỉ màu sắc (không phải màu sắc theo nghĩa đen, mà là một tính chất lượng tử có độc nhất ở các quark).

Nguyên lí loại trừ Pauli phát biểu rằng các hạt với các số lượng tử y hệt nhau không thể chiếm cứ cùng một không gian. Các phép cộng tính chất màu cho phép các quark tránh được vấn đề này, nếu không chúng sẽ có các số lượng tử y hệt nhau. Có ba “màu”: đỏ, lục, và lam (cộng với các phản quark có màu phản đỏ, phản lục, hoặc phản lam). Các màu và phản màu của chúng hút nhau, và có thể liên kết hai quark thành một meson. Ba màu cũng hút lẫn nhau, đưa đến các baryon gồm một quark đỏ, một quark lam và một quark lục. Đồng thời, một hạt “boson” gọi là gluon truyền lực mạnh giữa các quark.

Hadron

Lepton

Electron và các thành viên khác trong gia đình hạt của chúng được gọi là lepton. Đây là một nòi hạt khác với hadron, ít nhất là bởi vì chúng không thể chia nhỏ được: chẳng có quark hay những hạt li ti khác cấu tạo nên lepton, cho nên ta nói chúng là “sơ cấp”. Ngoài electron, hạt thiết yếu đối với vật lí lượng tử, còn có hai loại lepton nữa: hạt tau và muon. Các hạt này hết sức không bền và thật sự chẳng có vai trò gì nhiều trong vật lí hạt bình thường.

Một dạng lepton khác – neutrino – giành danh hiệu hạt lạ lùng nhất mà chúng ta biết. Neutrino choán đầy Vũ trụ, với hàng nghìn tỉ hạt đang xuyên qua cơ thể bạn tại thời điểm này. Nhưng các hạt này hầu như chẳng có khối lượng, và có thể dao động giữa ba mùi, gọi tên theo các lepton đi kèm của chúng: neutrino electron, neutrino tau và neutrino muon. Vì chúng tương tác rất yếu với các hạt khác và không mang điện tích, nên người ta chỉ có thể dò tìm neutrino gián tiếp trong các thí nghiệm đặt sâu dưới lòng đất để tín hiệu không bị nhiễu.

Lepton

Vật lí Lượng tử Tốc hành | Gemma Lavender
<< Phần trước | Phần tiếp theo >>

Vui lòng ghi rõ "Nguồn Thuvienvatly.com" khi đăng lại bài từ CTV của chúng tôi.

Nếu thấy thích, hãy Đăng kí để nhận bài viết mới qua email
Tin tức vật lý
Tạo bảng điểm online

Thêm ý kiến của bạn

Security code
Refresh

Các bài khác


Sai lệch 9 phần trăm
10/07/2019
Một sai lệch giữa các phép đo về hằng số Hubble khiến các nhà khoa học phát vấn liệu có điều gì đó không đúng trong hiểu
Vật lí học và chiến tranh - Từ mũi tên đồng đến bom nguyên tử (Phần 44)
10/07/2019
Chương 12 HÊ, NHÌN ĐI… NÓ BAY KÌA! Khí động lực học và những máy bay đầu tiên Không bao lâu sau khi những máy bay đầu tiên
Vật lí học và chiến tranh - Từ mũi tên đồng đến bom nguyên tử (Phần 43)
10/07/2019
SỰ THĂNG BẰNG CỦA VIÊN ĐẠN Như ta đã thấy ở phần trước, yếu tố chính làm thăng bằng một viên đạn là chuyển động
Rốt cuộc hydrogen kim loại đã được tạo ra hay chưa?
09/07/2019
Rất nhiều nhà vật lí trong các năm qua khẳng định rằng họ có thể biến hydrogen thành kim loại bằng cách nén nó cực mạnh,
Trái Đất tử ngoại nhìn từ một đài quan sát trên Mặt Trăng
09/07/2019
Hành tinh nào thế này? Trái Đất đấy. Bức ảnh màu giả này cho thấy Trái Đất trông như thế nào trong miền ánh sáng tử
Một trường hợp phản trực giác trong đó hai điện tích cùng dấu hút nhau
09/07/2019
Khi nói đến điện tích, luôn có một chân lí bất di bất dịch: điện tích trái dấu hút nhau, cùng dấu đẩy nhau. Nhưng trong
Xác định lại các giới hạn của độ chuẩn xác đo lường
09/07/2019
Trong hàng thế kỉ, con người đã và đang mở rộng kiến thức của mình về thế giới thông qua việc đo lường ngày càng chính
Bảng tuần hoàn hóa học tốc hành (Phần 44)
09/07/2019
Boron Là á kim duy nhất trong một nhóm nếu không đã gồm toàn kim loại, boron là nguyên tố đứng đầu nhưng không tiêu biểu lắm

Chúng tôi hiện có hơn 60 nghìn tài liệu để bạn tìm

360 độ

Vật lý 360 độ là trang tin nhanh, trao đổi chuyên đề vật lý và các khoa học khác cũng như các nội dung liên quan đến dạy và học.
Hi vọng các bạn giúp chúng tôi bằng cách đăng kí làm CTV.
Liên hệ: banquantri@thuvienvatly.com