Vật lí Lượng tử Tốc hành (Phần 21)

Mô hình Chuẩn

Các nhà vật lí cùng gặp nhau ở cái gọi là Mô hình Chuẩn của vật lí hạt vào thập niên 1970, sau vài thập niên nghiên cứu và khám phá. Mô hình Chuẩn mô tả các hạt ở cấp độ cơ bản nhất của chúng – những hạt không thể chia nhỏ, hay con số zero sơ cấp, nền tảng để cấu trúc nên vật chất (ví dụ, các quark tụm lại với nhau để tạo thành những hạt khác, chẳng hạn proton và neutron).

Tuy nhiên, Mô hình Chuẩn không đơn giản chỉ là một bài tập phân loại các hạt; nó là một mô hình về cách thế giới hạt vận hành, nó mô tả các hạt đó tương tác như thế nào theo những cách cuối cùng cho phép chúng tạo ra thế giới mà chúng ta thấy xung quanh mình. Chúng ta sẽ biết thêm nhiều về chúng và các tương tác của chúng ở những trang tiếp theo. Nhưng vẫn sẽ có những câu hỏi chưa có lời đáp, những nan đề mà Mô hình Chuẩn vẫn chưa thể giải thích, ví dụ như nguồn gốc của các lực cơ bản, làm thế nào các neutrino có thể biến hình từ loại này thành loại kia, cũng như bản chất của “vật chất tối” bí ẩn.

Mô hình Chuẩn

Quark

Các proton và neutron tìm thấy trong mỗi hạt nhân nguyên tử được làm bằng những hạt bé xíu gọi là quark. Murray Gell-Mann, nhà vật lí gắn liền với việc khám phá ra chúng, đặt tên cho chúng theo một dòng thoại tiểu thuyết của James Joyce, Finnegans Wake.

Các quark bé tí, kích cỡ không hơn một phần nghìn triệu tỉ của một mét, mỗi quark mang khoảng một phần ba khối lượng của proton hoặc neutron. Trong Mô hình Chuẩn chúng còn độc đáo ở chỗ điện tích của chúng là phân số của điện tích electron, chứ không bằng những bội số nguyên. Chúng gồm sáu mùi, được gọi tên có phần kì quái là lên (up), xuống (down), lạ (strange), duyên (charm), đỉnh (top), và đáy (bottom). Ba mùi sau cùng là hết sức không bền, và dường như chẳng giữ vai trò gì trong cấu trúc cuẩ vật chất.

Các quark liên kết với nhau thành cụm gồm hai hoặc ba hạt thông qua một tương tác cơ bản gọi là lực mạnh (các đám gồm quark tạo thành proton và neutron). Chính vì lực này mạnh như thế nên các quark chưa từng được quan sát thấy ở trạng thái cách li.

Quark

Vật lí Lượng tử Tốc hành | Gemma Lavender
<< Phần trước | Phần tiếp theo >>

Vui lòng ghi rõ "Nguồn Thuvienvatly.com" khi đăng lại bài từ CTV của chúng tôi.

Nếu thấy thích, hãy Đăng kí để nhận bài viết mới qua email
Tin tức vật lý
Extension Thuvienvatly.com cho Chrome

Thêm ý kiến của bạn

Security code
Refresh

Các bài khác


Kỉ lục mới về gia tốc electron: Từ zero lên 7,8 GeV trên 8 inch
23/10/2019
Để tìm hiểu bản chất của vũ trụ, các nhà khoa học phải chế tạo các máy va chạm hạt làm gia tốc electron và hạt phản
250 Mốc Son Chói Lọi Trong Lịch Sử Vật Lí (Phần 56)
22/10/2019
Định luật Bode về khoảng cách hành tinh 1766 Johann Elert Bode (1747–1826), Johann Daniel Titius (1729–1796) Định luật Bode, còn gọi
250 Mốc Son Chói Lọi Trong Lịch Sử Vật Lí (Phần 55)
22/10/2019
Hiệu ứng giọt đen 1761 Torbern Olof Bergman (1735-1784), James Cook (1728-1779) Albert Einstein từng nói rằng điều khó hiểu nhất ở
Tương lai nhân loại - Michio Kaku (Phần 28)
22/10/2019
HAI CÁCH ĐỂ SỐ HOÁ TÂM TRÍ Thực ra có hai phương án tiếp cận riêng biệt để số hóa bộ não con người. Đầu tiên là Dự
Tương lai nhân loại - Michio Kaku (Phần 27)
22/10/2019
MỘT QUAN ĐIỂM KHÁC VỀ SỰ BẤT TỬ Adaline có thể hối hận về món quà bất tử, và có lẽ cô ấy không đơn độc, nhưng
Thời gian là gì? (Phần 2)
21/10/2019
Vậy thì hãy nói đi: Thời gian là gì? Hãy nói một chút về lũ chồn sương. Để nắm rõ hơn cách các nhà vật lí nghĩ về
Vật lí Lượng tử Tốc hành (Phần 86)
16/10/2019
Chất siêu chảy Khi những chất lỏng nhất định, ví dụ helium lỏng, khi được làm lạnh xuống chỉ bằng vài độ trên không
Vật lí Lượng tử Tốc hành (Phần 85)
16/10/2019
Định tuổi bằng phóng xạ Là một ứng dụng tài tình của hiện tượng lượng tử phóng xạ, phép định tuổi bằng phóng xạ

Chúng tôi hiện có hơn 60 nghìn tài liệu để bạn tìm

360 độ

Vật lý 360 độ là trang tin nhanh, trao đổi chuyên đề vật lý và các khoa học khác cũng như các nội dung liên quan đến dạy và học.
Hi vọng các bạn giúp chúng tôi bằng cách đăng kí làm CTV.
Liên hệ: banquantri@thuvienvatly.com