Vật lí Lượng tử Tốc hành (Phần 21)

Mô hình Chuẩn

Các nhà vật lí cùng gặp nhau ở cái gọi là Mô hình Chuẩn của vật lí hạt vào thập niên 1970, sau vài thập niên nghiên cứu và khám phá. Mô hình Chuẩn mô tả các hạt ở cấp độ cơ bản nhất của chúng – những hạt không thể chia nhỏ, hay con số zero sơ cấp, nền tảng để cấu trúc nên vật chất (ví dụ, các quark tụm lại với nhau để tạo thành những hạt khác, chẳng hạn proton và neutron).

Tuy nhiên, Mô hình Chuẩn không đơn giản chỉ là một bài tập phân loại các hạt; nó là một mô hình về cách thế giới hạt vận hành, nó mô tả các hạt đó tương tác như thế nào theo những cách cuối cùng cho phép chúng tạo ra thế giới mà chúng ta thấy xung quanh mình. Chúng ta sẽ biết thêm nhiều về chúng và các tương tác của chúng ở những trang tiếp theo. Nhưng vẫn sẽ có những câu hỏi chưa có lời đáp, những nan đề mà Mô hình Chuẩn vẫn chưa thể giải thích, ví dụ như nguồn gốc của các lực cơ bản, làm thế nào các neutrino có thể biến hình từ loại này thành loại kia, cũng như bản chất của “vật chất tối” bí ẩn.

Mô hình Chuẩn

Quark

Các proton và neutron tìm thấy trong mỗi hạt nhân nguyên tử được làm bằng những hạt bé xíu gọi là quark. Murray Gell-Mann, nhà vật lí gắn liền với việc khám phá ra chúng, đặt tên cho chúng theo một dòng thoại tiểu thuyết của James Joyce, Finnegans Wake.

Các quark bé tí, kích cỡ không hơn một phần nghìn triệu tỉ của một mét, mỗi quark mang khoảng một phần ba khối lượng của proton hoặc neutron. Trong Mô hình Chuẩn chúng còn độc đáo ở chỗ điện tích của chúng là phân số của điện tích electron, chứ không bằng những bội số nguyên. Chúng gồm sáu mùi, được gọi tên có phần kì quái là lên (up), xuống (down), lạ (strange), duyên (charm), đỉnh (top), và đáy (bottom). Ba mùi sau cùng là hết sức không bền, và dường như chẳng giữ vai trò gì trong cấu trúc cuẩ vật chất.

Các quark liên kết với nhau thành cụm gồm hai hoặc ba hạt thông qua một tương tác cơ bản gọi là lực mạnh (các đám gồm quark tạo thành proton và neutron). Chính vì lực này mạnh như thế nên các quark chưa từng được quan sát thấy ở trạng thái cách li.

Quark

Vật lí Lượng tử Tốc hành | Gemma Lavender
<< Phần trước | Phần tiếp theo >>

Vui lòng ghi rõ "Nguồn Thuvienvatly.com" khi đăng lại bài từ CTV của chúng tôi.

Nếu thấy thích, hãy Đăng kí để nhận bài viết mới qua email
Tin tức vật lý
Tạo bảng điểm online

Thêm ý kiến của bạn

Security code
Refresh

Các bài khác


250 Mốc Son Chói Lọi Trong Lịch Sử Vật Lí (Phần 26)
15/06/2019
Đồng hồ cát 1336 Ambrogio Lorenzetti (1290-1348) Tác giả người Pháp Jules Renard (1864-1910) từng viết rằng, “Tình yêu tựa như
250 Mốc Son Chói Lọi Trong Lịch Sử Vật Lí (Phần 25)
15/06/2019
Giải thích cầu vồng 1304 Abu Ali al-Hasan ibn al-Haytham (965–1039), Kamal al-Din al-Farisi (1267–khoảng 1320), Theodoric xứ Freiberg
Stephen Hawking đúng: Nghiên cứu mới cho thấy lỗ đen có thể bốc hơi
14/06/2019
Vào năm 1974, Stephen Hawking đã đưa ra một trong những dự đoán nổi tiếng nhất của ông: các lỗ đen cuối cùng sẽ bốc hơi
Vật lí học và chiến tranh - Từ mũi tên đồng đến bom nguyên tử (Phần 40)
13/06/2019
TÀU NGẦM Những tàu ngầm đầu tiên cũng đi vào hoạt động trong thời Nội Chiến. Thật ra, chiếc tàu ngầm đầu tiên đã
Vật lí học và chiến tranh - Từ mũi tên đồng đến bom nguyên tử (Phần 39)
13/06/2019
CƠ SỞ VẬT LÍ CỦA CHÂN VỊT Các chân vịt thời ấy có hai hoặc ba cánh quạt gắn với một trục quay. Khi chân vịt quay, nó
Cẩm nang thám hiểm vũ trụ (Phần 24)
12/06/2019
MỘC TINH: 43,3 PHÚT ÁNH SÁNG Mộc tinh là hành tinh lớn nhất trong Hệ Mặt Trời và là hành tinh thứ năm tính từ Mặt Trời ra.
Tương lai nhân loại - Michio Kaku (Phần 6)
12/06/2019
2. THỜI ĐẠI VÀNG CHO DU HÀNH VÀO KHÔNG GIAN Không giống như sự suy tàn của hạm đội hải quân Trung Quốc, kéo dài tụt hậu
Tương lai nhân loại - Michio Kaku (Phần 5)
12/06/2019
THẤT LẠC TRONG KHÔNG GIAN Tôi nhớ khoảnh khắc Neil Armstrong và Buzz Aldrin đặt chân lên mặt trăng. Đó là tháng 7 năm 1969, và khi

Chúng tôi hiện có hơn 60 nghìn tài liệu để bạn tìm

360 độ

Vật lý 360 độ là trang tin nhanh, trao đổi chuyên đề vật lý và các khoa học khác cũng như các nội dung liên quan đến dạy và học.
Hi vọng các bạn giúp chúng tôi bằng cách đăng kí làm CTV.
Liên hệ: banquantri@thuvienvatly.com