Bảng tuần hoàn hóa học tốc hành (Phần 71)

Praseodymium

Praseodymium là một trong một cặp ‘song sinh’ đất hiếm được khám phá cùng một lúc. Vào năm 1841, nhà hóa học Thụy Điển Carl Mosander đã tách được khoáng chất ‘lanthana’ của ông thành lanthanum và một nguyên tố khác ông đặt tên là didymium. Tuy nhiên, giống như một con búp bê Nga, didymium được tách tới tách lui cho ra không dưới năm nguyên tố mới bên trong. Năm 1885, nhà hóa học Áp Carl Auer von Welsbach (1858–1929) tìm thấy ‘praseodidymium’ (‘song sinh xanh lá’) và ‘neodidymium’ (‘song sinh mới) trong didymium.

Tên gọi didymium vẫn được dùng cho các hỗn hợp của praseodymium và neodymium. ‘Thủy tinh didymium’ được dùng trong kính đeo mắt của thợ thổi thủy tinh và thợ rèn. Các kính đeo mắt bảo hộ này lọc hiệu quả ánh chói màu vàng phát ra bởi sodium nóng, cho phép nhìn rõ hơn công việc đang làm, đồng thời bảo vệ mắt tránh bị tổn thương. Mềm, có ánh bạc, và dễ gia công, praseodymium tương đối hoạt tính, nó nhanh chóng hình thành một lớp xỉn oxide màu xanh lá trên bề mặt của nó. Nó là một thành phần phụ của ‘đá lửa’ mischmetal và ‘nhuộm’ màu xanh lá cho khối zirconia để giả làm khoáng chất quý peridot.

 

Praseodymium

Neodymium

Neodymium là một trong các nguyên tố đã cho phép cuộc cách mạng thu nhỏ của công nghệ. Nguyên tố 60 (‘song sinh mới’) được dùng để sản xuất ‘nam châm neodymium’ (quả vậy, một hợp chất sắt và boron Nd2Fe14B). Các nam châm vĩnh cửu nhỏ bé này vô cùng mạnh: một nam châm neodymium cân nặng chỉ vài gam có thể nâng một tải gấp một nghìn lần trọng lượng của nó. Chúng có mặt ở mọi nơi, chỗ nào cần đến nam châm nhẹ - trong máy vi tính, laptop, ổ đĩa cứng, các bộ dao động của điện thoại di động và loa, headphone, microphine, drone ‘multicopter’, máy khoan DIY và trình điều khiển tác động, và thậm chí ở một số tua bin gió.

Các tinh thể yttrium-nhôm-garnet pha tạp neodymium tạo ra các laser rắn ‘Nd:YAG’ thông dụng nhất – dùng để cắt và hàn các mô cơ thể, răng và thép tấm. Giống như nhiều nguyên tố đất hiếm, neodymium còn được dùng trong nhuộm màu thủy tinh, đem lại từ sắc hồng nhạt cho đến màu tím hoa đinh hương. Là nguyên tố lanthanoid dồi dào thứ hai sau cerium, neodymium không hiếm cho lắm.

Neodymium

Bảng tuần hoàn hóa học tốc hành
Dan Green
Bản dịch của TVVL

<< Phần trước | Phần tiếp theo >>

Vui lòng ghi rõ "Nguồn Thuvienvatly.com" khi đăng lại bài từ CTV của chúng tôi.

Nếu thấy thích, hãy Đăng kí để nhận bài viết mới qua email
Tin tức vật lý
Tạo bảng điểm online

Các bài khác


‘Hạt X17’ có khả năng mang lực thứ năm của tự nhiên
12/12/2019
Vũ trụ của chúng ta bị chi phối bởi bốn lực cơ bản. Ít nhất thì đó là cái các nhà vật lí lâu nay vẫn nghĩ. Tuy nhiên, nay
Thí nghiệm đơn giản giải thích sự cộng hưởng từ
12/12/2019
Các nhà vật lí tại Đại học California, Riverside, vừa thiết kế một thí nghiệm giải thích khái niệm cộng hưởng từ. Dự án
Vật lí học và chiến tranh - Từ mũi tên đồng đến bom nguyên tử (Phần 49)
11/12/2019
NỖI KINH HOÀNG TỘT CÙNG: KHÍ ĐỘC Thế bí ấy là vấn đề nghiêm trọng với cả hai phe; mỗi bên đều muốn tấn công nhưng
Vật lí học và chiến tranh - Từ mũi tên đồng đến bom nguyên tử (Phần 48)
11/12/2019
NHỮNG MÁY BAY CHIẾN ĐẤU ĐẦU TIÊN Chiếc máy bay có động cơ đầu tiên được anh Wright bay thử chỉ một thập niên trước khi
Có thể tích hợp và kiểm soát các trạng thái lượng tử vào các linh kiện điện tử thông thường
11/12/2019
Sau hàng thập kỉ thu nhỏ, các linh kiện điện tử tạo nên máy vi tính và các công nghệ hiện đại của chúng ta nay bắt đầu
Tìm hiểu màu sắc ở cấp nano
10/12/2019
Một số sinh vật biến màu linh hoạt nhất trong vương quốc động vật không có màu sắc nổi bật của chúng từ sắc tố. Thay
250 Mốc Son Chói Lọi Trong Lịch Sử Vật Lí (Phần 68)
09/12/2019
Thuyết nguyên tử 1808 John Dalton (1766-1844) John Dalton có được sự thành công trong sự nghiệp bất chấp một số khó khăn: Ông
250 Mốc Son Chói Lọi Trong Lịch Sử Vật Lí (Phần 67)
09/12/2019
Phân tích Fourier 1807 Jean Baptiste Joseph Fourier (1768-1830)   “Có một phép tính vật lí toán gặp đi gặp lại nhiều nhất

Chúng tôi hiện có hơn 60 nghìn tài liệu để bạn tìm

360 độ

Vật lý 360 độ là trang tin nhanh, trao đổi chuyên đề vật lý và các khoa học khác cũng như các nội dung liên quan đến dạy và học.
Hi vọng các bạn giúp chúng tôi bằng cách đăng kí làm CTV.
Liên hệ: banquantri@thuvienvatly.com