Bảng tuần hoàn hóa học tốc hành (Phần 41)

Sắt từ

Sắt, nickel và cobalt có một tính chất khác lạ - chúng tạo ra các nam châm vĩnh cửu mạnh, đặc biệt khi kết hợp với các nguyên tố lanthanoid. Lực từ có nguồn gốc của nó ở một tính chất cơ bản của các electron gọi là spin, một dạng moment động lượng (chuyển động tự quay xung quanh một trục) kết hợp với điện tích của chúng tạo ra một ‘moment từ’ nhỏ. Để chia sẻ một orbital electron, các electron phải có spin đối song, vì thế các cặp electron có xu hướng khử lẫn nhau. Tuy nhiên, các electron chưa ghép cặp trong các nguyên tử sắt từ tác dụng như những thỏi nam châm tí hon. Chúng tạo nên các ‘domain’ có từ trường thẳng hàng, nhưng thông thường các domain này định hướng ngẫu nhiên, vì thế vật liệu về tổng thể vẫn không bị từ hóa. Việc áp dụng một từ trường ngoài làm cho các domain sắp thành hàng, làm từ hóa vĩnh cửu vật liệu và làm khuếch đại từ trường. Việc đun nóng một vật liệu từ đến quá cái gọi là ‘nhiệt độ Curie’ của nó sẽ làm trộn lẫn các domain và thiết đặt lại từ tính của nó. Các nguyên tố sắt từ rất quan trọng trong công nghệ - chúng được sử dụng trong máy phát điện, động cơ điện, và các công nghệ lưu trữ từ tính.

Sắt từ

Các kiểu bảng tuần hoàn khác

Dù là một biểu tượng của khoa học, nhưng bảng tuần hoàn vẫn thường kì bị phê bình. Trong số những chỉ trích là lời buộc tội rằng có một nhiệm vụ nó phải làm mà nó chẳng làm cho tốt: mỗi bảng tuần hoàn phải trình bày bằng đồ họa khái niệm cốt lõi rằng các nguyên tố hóa học biểu hiện các kiểu lặp lại theo một dải nhất định. Tuy nhiên, những khoảng trống to bự tại đầu trên của bảng làm hỏng mất nhiệm vụ này, còn ‘hàng trả về’ đóng khung rành mạch tại đầu dưới của bảng ám chỉ một sự gián đoạn của các nguyên tố.

Bảng ‘Bước Trái’ của Charles Janet vào năm 1928 là bảng tuần hoàn nghiêm túc đầu tiên có dạng khác. Nó xếp trật tự các nguyên tố theo dải điền đầy orbital, cùng với một số hiệu ứng thú vị. Chẳng hạn, helium trở thành một nguyên tố nhóm 2, thay vì nhóm 18. Bảng xoắn ốc năm 1964 của Theodore Benfey – thường được gọi là ‘ốc tuần hoàn’ – sắp xếp các nguyên tố theo một dải băng quấn nguyên vẹn, cho phép sự tuần hoàn được đánh giá tốt hơn. Bảng ‘Cây Nguyên tố’ 3-D năm 1979 của Fernando Dufour làm rõ được cái gọi là ‘sự tuần hoàn thứ cấp’ của các liên hệ giữa các nguyên tố theo ba chiều.

Các kiểu bảng tuần hoàn khác

Bảng tuần hoàn hóa học tốc hành | Dan Green
Bản dịch của TVVL

<< Phần trước | Phần tiếp theo >>

Vui lòng ghi rõ "Nguồn Thuvienvatly.com" khi đăng lại bài từ CTV của chúng tôi.

Nếu thấy thích, hãy Đăng kí để nhận bài viết mới qua email
Tin tức vật lý
Tạo bảng điểm online

Các bài khác


Sao neutron to bao nhiêu?
18/09/2020
Các nhà thiên văn vật lí đang kết hợp nhiều phương pháp để làm hé lộ các bí mật của một số vật thể lạ lùng nhất
Giải chi tiết mã đề 219 môn Vật Lý đề thi TN THPT 2020 (đợt 2)
04/09/2020
250 Mốc Son Chói Lọi Trong Lịch Sử Vật Lí (Phần 96)
04/09/2020
Khám phá Hải Vương tinh 1846 John Couch Adams (1819–1892), Urbain Jean Joseph Le Verrier (1811–1877), Johann Gottfried Galle (1812–1910) “Bài
250 Mốc Son Chói Lọi Trong Lịch Sử Vật Lí (Phần 95)
04/09/2020
Các định luật Kirchhoff về mạch điện 1845 Gustav Robert Kirchhoff (1824–1887) Khi vợ của Gustav Kirchhoff, Clara, qua đời, nhà vật
Lực nâng từ tách biệt tế bào sống với tế bào chết
27/08/2020
Một kiểu lực nâng từ có thể tách các tế bào sống với tế bào chết mà không làm thay đổi hay làm hỏng chúng. Quá trình có
LHC tạo ra vật chất từ ánh sáng
26/08/2020
Các nhà khoa học làm việc ở một thí nghiệm tại Máy Va chạm Hạt nặng Lớn đã chứng kiến các hạt W khối lượng lớn xuất
PHẢN BIỆN ĐỀ THI MÔN VẬT LÝ TNPTQG NĂM HỌC 2019 – 2020 VÀ NHỮNG TRĂN TRỞ CỦA NGƯỜI CẦM PHẤN
20/08/2020
Khám phá sóng áp suất khí quyển toàn cầu sau 220 năm tìm kiếm
20/08/2020
Một nhà vật lí thế kỉ 18 lần đầu tiên dự đoán sự tồn tại của một dàn hợp xướng sóng khí quyển quét qua Trái đất.

Chúng tôi hiện có hơn 60 nghìn tài liệu để bạn tìm

Đọc nhiều trong tháng



360 độ

Vật lý 360 độ là trang tin nhanh, trao đổi chuyên đề vật lý và các khoa học khác cũng như các nội dung liên quan đến dạy và học.
Hi vọng các bạn giúp chúng tôi bằng cách đăng kí làm CTV.
Liên hệ: banquantri@thuvienvatly.com