Bảng tuần hoàn hóa học tốc hành (Phần 12)

Thuyết nguyên tử

Triết gia Hi Lạp Leucippus có lẽ là người đầu tiên nêu ra ý tưởng rằng thế giới được làm bằng những hạt tí hon không thể chia nhỏ. Tuy nhiên, học trò của ông, Democritus (khoảng 460 – khoảng 370 tCN) mới được ghi nhận rộng rãi hơn là ‘cha đẻ của thuyết nguyên tử’. Democritus tưởng tượng cắt một miếng pho mát làm đôi, và rồi cứ tiếp tục cắt làm đôi. Theo ông, phải có một giới hạn cho quá trình này, và bạn nhanh chóng đi tới cái không thể nào chia nhỏ được nữa – cái rất cốt lõi của pho mát.

Các nguyên tử của Democritus (có xuất xứ từ atomos, nghĩa là ‘không thể chia cắt’) có các tính chất đi kèm – chất rắn có các nguyên tử to chắc, đặc, các nguyên tử chất lỏng thì trơn ướt, trong khi muối và acid có các nguyên tử sắc cạnh. Mặc dù thế giới quan này có bản chất không thể đo lường được, song nền tảng triết lí của nó dựa rên các nguyên tử rắn chắn, vô hình và vĩnh hằng. John Dalton đã trở lại với các nguyên lí nguyên tử luận vào năm 1803, khi ông nhận thấy chúng có thể giải thích các kiểu hình mà ông tìm thấy giữa các hợp chất. Tuy nhiên, mãi đến thế kỉ hai mươi thì thực tại vật chất của các nguyên tử mới được chứng minh.

Democritus

Các nguyên tố cổ điển

Aristotle (384–322 tCN) nói chung bác bỏ nguyên tử luận của Democritus. Đối với triết gia Hi Lạp cổ đại này, vũ trụ có bốn thái cực cơ bản từ đó vạn vật có thể được phân loại. Mọi thứ nằm đâu đó lưng chừng giữa các thái cực ướt và khô, giữa nóng và lạnh. Các thái cực này liên quan đến các ‘nguyên tố’ truyền thống gồm đất, không khí, lửa và nước: lửa thì nóng và khô; nước thì lạnh và ướt. Bốn phẩm chất và bốn nguyên tố ấy là đủ để lập nên một mô tả hoàn chỉnh của địa cầu. Để hoàn thiện bức tranh, Aristotle bổ sung thêm một nguyên tố mới do ông phát minh ra – ‘aether’, vật chất sao, chất liệu tạo nên những thứ trên trời.

Tuân theo những ý tưởng của Plato, thầy dạy của ông, Aristotle cho rằng các nguyên tố không tồn tại trong thế giới thực. Thay vậy, chúng là những hình thức lí tưởng hóa cho vật chất thực hiện sinh. Trong sơ đồ này, các phẩm chất trở thành tác nhân gây biến đổi – chẳng hạn, việc đun nóng nước lạnh, ướt tạo ra không khí nóng, ướt. Hành trạng của vật chất cũng có thể dự báo trước, vì không khí và lửa thường chuyển động lên trên còn đất và nước thì đi xuống.

Bốn nguyên tử

Bảng tuần hoàn hóa học tốc hành | Dan Green

<< Phần trước | Phần tiếp theo >>

Vui lòng ghi rõ "Nguồn Thuvienvatly.com" khi đăng lại bài từ CTV của chúng tôi.

Nếu thấy thích, hãy Đăng kí để nhận bài viết mới qua email
Tin tức vật lý
Downlaod video thí nghiệm

Các bài khác


Photon là gì?
25/07/2021
Là hạt sơ cấp của ánh sáng, photon vừa bình dị vừa mang đầy những bất ngờ. Cái các nhà vật lí gọi là photon, thì những
Lược sử âm thanh
28/02/2021
Sóng âm: 13,7 tỉ năm trước Âm thanh có nguồn gốc từ rất xa xưa, chẳng bao lâu sau Vụ Nổ Lớn tĩnh lặng đến chán ngắt.
Đồng hồ nước Ktesibios
03/01/2021
Khoảng năm 250 tCN. “Đồng hồ nước Ktesibios quan trọng vì nó đã làm thay đổi mãi mãi sự hiểu biết của chúng ta về một
Tic-tac-toe
05/12/2020
Khoảng 1300 tCN   Các nhà khảo cổ có thể truy nguyên nguồn gốc của “trò chơi ba điểm một hàng” đến khoảng năm 1300
Sao neutron to bao nhiêu?
18/09/2020
Các nhà thiên văn vật lí đang kết hợp nhiều phương pháp để làm hé lộ các bí mật của một số vật thể lạ lùng nhất
Giải chi tiết mã đề 219 môn Vật Lý đề thi TN THPT 2020 (đợt 2)
04/09/2020
250 Mốc Son Chói Lọi Trong Lịch Sử Vật Lí (Phần 96)
04/09/2020
Khám phá Hải Vương tinh 1846 John Couch Adams (1819–1892), Urbain Jean Joseph Le Verrier (1811–1877), Johann Gottfried Galle (1812–1910) “Bài
250 Mốc Son Chói Lọi Trong Lịch Sử Vật Lí (Phần 95)
04/09/2020
Các định luật Kirchhoff về mạch điện 1845 Gustav Robert Kirchhoff (1824–1887) Khi vợ của Gustav Kirchhoff, Clara, qua đời, nhà vật

Chúng tôi hiện có hơn 60 nghìn tài liệu để bạn tìm

Đọc nhiều trong tháng



Bài viết chuyên đề

360 độ

Vật lý 360 độ là trang tin nhanh, trao đổi chuyên đề vật lý và các khoa học khác cũng như các nội dung liên quan đến dạy và học.
Hi vọng các bạn giúp chúng tôi bằng cách đăng kí làm CTV.
Liên hệ: banquantri@thuvienvatly.com