Bảng tuần hoàn hóa học tốc hành (Phần 2)

Cấu trúc nguyên tử

Đa số mọi người có lẽ hình dung nguyên tử là một hệ mặt trời mini, với hạt nhân tại vị trí của Mặt Trời, vây xung quanh là các “hành tinh” electron. Tính đơn giản của “mẫu hành tinh” này, do nhà vật lí New Zealand Ernest Rutherford phác họa vào năm 1911, đem lại cho nó sức bền bỉ theo năm tháng. Mô tả lượng tử năm 1913 của Niels Bohr, trong đó các electron “xác suất” cư trú trong các orbital rạch ròi, thì hoàn chỉnh hơn.

Hạt nhân nguyên tử gồm các proton tích điện dương và neutron trung hòa điện, chúng được gọi tên chung là nucleon. Hầu như toàn bộ khối lượng của nguyên tử tập trung ở đây. Số lượng proton xác định nguyên tố - cho dù khi chúng mất electron, các nguyên tử vẫn giữ được danh tính của chúng. Điện tích của các proton bị trung hòa bởi số lượng electron tích điện âm bằng như vậy, chúng liên kết với hạt nhân bằng lực hút tĩnh điện và đem lại nguyên tử trung hòa điện. Các nguyên tử thường có đường kính khoảng 1 Ångstrom (0,1 nano-mét), chừng 100.000 lần nhỏ hơn một tế bào hồng cầu.

Cấu trúc nguyên tử

Các hạt hạ nguyên tử

Câu hỏi cái gì là “cơ bản” là một mục tiêu cốt lõi của khoa học, song đơn vị cơ bản của vật chất là gì còn tùy thuộc vào người nào nêu câu hỏi. Đối với nhà hóa học, đó là nguyên tử, vì đây là cách vật chất tương tác trong các điều kiện thường ngày. Tuy nhiên, đối với nhà vật lí, chính các hạt sơ cấp kì lạ sinh ra từ các va chạm proton năng lượng cao mới ngự tại trái tim của vật chất.

Các nguyên tử có ba viên gạch cấu trúc cơ bản – proton, neutron và electron. Trong số này, chỉ có electron được cho là sơ cấp. Electron là hạt hạ nguyên tử đầu tiên được tìm thấy, vào năm 1897, và theo sau đó là khám phá proton vào năm 1919 và neutron vào năm 1932. Electron thuộc về gia đình lepton, gia đình này cũng bao gồm muon, tau và các hạt neutrino. Proton và neutron là baryon – các phức hạt được làm bằng những kết hợp khác nhau của ba quark. Các nucleon này nặng và hầu như toàn bộ khối lượng cố hữu của nguyên tử cư trú trong hạt nhân cùng với chúng. Electron nhẹ hơn gần 2000 lần.

Dấu vết từ các hạt hạ nguyên tử trong Máy Va chạm Hadron Lớn.

Dấu vết từ các hạt hạ nguyên tử trong Máy Va chạm Hadron Lớn.

Bảng tuần hoàn hóa học tốc hành | Dan Green

<< Phần trước | Phần tiếp theo >>

Vui lòng ghi rõ "Nguồn Thuvienvatly.com" khi đăng lại bài từ CTV của chúng tôi.

Nếu thấy thích, hãy Đăng kí để nhận bài viết mới qua email
Tin tức vật lý
Extension Thuvienvatly.com cho Chrome

Các bài khác


Khi dòng điện tác dụng lên nam châm
08/06/2022
Khả năng khai thác lượng điện năng có vẻ vô tận là một trong những nền tảng của thế giới hiện đại. Công nghệ ấy
Nhận thức lịch sử về nam châm
28/05/2022
Vào năm 1600, một bác sĩ người Anh cho biết ngoài trọng lực, Trái Đất còn tác dụng những lực khác khi ông chỉ ra rằng hành
Photon là gì?
25/07/2021
Là hạt sơ cấp của ánh sáng, photon vừa bình dị vừa mang đầy những bất ngờ. Cái các nhà vật lí gọi là photon, thì những
Lược sử âm thanh
28/02/2021
Sóng âm: 13,7 tỉ năm trước Âm thanh có nguồn gốc từ rất xa xưa, chẳng bao lâu sau Vụ Nổ Lớn tĩnh lặng đến chán ngắt.
Đồng hồ nước Ktesibios
03/01/2021
Khoảng năm 250 tCN. “Đồng hồ nước Ktesibios quan trọng vì nó đã làm thay đổi mãi mãi sự hiểu biết của chúng ta về một
Tic-tac-toe
05/12/2020
Khoảng 1300 tCN   Các nhà khảo cổ có thể truy nguyên nguồn gốc của “trò chơi ba điểm một hàng” đến khoảng năm 1300
Sao neutron to bao nhiêu?
18/09/2020
Các nhà thiên văn vật lí đang kết hợp nhiều phương pháp để làm hé lộ các bí mật của một số vật thể lạ lùng nhất
Giải chi tiết mã đề 219 môn Vật Lý đề thi TN THPT 2020 (đợt 2)
04/09/2020

Chúng tôi hiện có hơn 60 nghìn tài liệu để bạn tìm

Đọc nhiều trong tháng



360 độ

Vật lý 360 độ là trang tin nhanh, trao đổi chuyên đề vật lý và các khoa học khác cũng như các nội dung liên quan đến dạy và học.
Hi vọng các bạn giúp chúng tôi bằng cách đăng kí làm CTV.
Liên hệ: banquantri@thuvienvatly.com