Hóa Lí căn bản - Phần 16

HIỆU ỨNG COMPTON

Vào năm 1923, A.H. Compton cung cấp thêm một bằng chứng nữa của thuyết lượng tử hay thuyết photon. Ông được trao giải Nobel năm 1927 cho khám phá của ông về cái ngày nay gọi là hiệu ứng Compton. Ông đã chứng minh rằng: Khi tia X bước sóng λ’ đập vào một mẫu graphite, một electron bật ra và tia X tán xạ ở một góc θ có bước sóng λ dài hơn.

Giải thích hiệu ứng Compton

Compton cho biết hiện tượng xảy ra giống như một quả cầu va vào một quả cầu nằm yên làm quả cầu này bị đẩy ra xa còn năng lượng của quả cầu va chạm thì giảm. Từ đó ông cho rằng bức xạ ánh sáng (tia X) gồm các hạt (photon), vì một sóng liên tục không thể đánh bật electron. Ông hình dung một photon ánh sáng tới đập vào một electron nằm yên trong graphite, vì thế nó mất một phần năng lượng thành ra làm tăng bước sóng. Quá trình này không thể xảy ra trừ khi bức xạ ánh sáng gồm các hạt hay photon.

HIỆU ỨNG COMPTON

Hình 1.24
Tán xạ Compton của tia X

Bằng cách giả sử các va chạm photon-electron là hoàn toàn đàn hồi, Compton tìm ra độ lệch bước sóng dl được cho bởi biểu thức

HIỆU ỨNG COMPTON

Trong đó h là hằng số Planck, m là khối lượng của mỗi electron, c là vận tốc ánh sáng và θ là góc tán xạ. Biểu thức cho thấy dl là độc lập với bản chất của chất liệu và bước sóng của ánh sáng tới. Cho biết bước sóng của một photon, người ta có thể tính được động lượng của electron bật ra.

Hóa Lí Căn Bản - Arun Bahl, B.S. Bahl, G.D. Tuli
Bản dịch của TVVL
<< Phần trước | Phần tiếp theo >>

Vui lòng ghi rõ "Nguồn Thuvienvatly.com" khi đăng lại bài từ CTV của chúng tôi.

Nếu thấy thích, hãy Đăng kí để nhận bài viết mới qua email
Tin tức vật lý
Extension Thuvienvatly.com cho Chrome

Các bài khác


250 Mốc Son Chói Lọi Trong Lịch Sử Vật Lí (Phần 26)
15/06/2019
Đồng hồ cát 1336 Ambrogio Lorenzetti (1290-1348) Tác giả người Pháp Jules Renard (1864-1910) từng viết rằng, “Tình yêu tựa như
250 Mốc Son Chói Lọi Trong Lịch Sử Vật Lí (Phần 25)
15/06/2019
Giải thích cầu vồng 1304 Abu Ali al-Hasan ibn al-Haytham (965–1039), Kamal al-Din al-Farisi (1267–khoảng 1320), Theodoric xứ Freiberg
Stephen Hawking đúng: Nghiên cứu mới cho thấy lỗ đen có thể bốc hơi
14/06/2019
Vào năm 1974, Stephen Hawking đã đưa ra một trong những dự đoán nổi tiếng nhất của ông: các lỗ đen cuối cùng sẽ bốc hơi
Vật lí học và chiến tranh - Từ mũi tên đồng đến bom nguyên tử (Phần 40)
13/06/2019
TÀU NGẦM Những tàu ngầm đầu tiên cũng đi vào hoạt động trong thời Nội Chiến. Thật ra, chiếc tàu ngầm đầu tiên đã
Vật lí học và chiến tranh - Từ mũi tên đồng đến bom nguyên tử (Phần 39)
13/06/2019
CƠ SỞ VẬT LÍ CỦA CHÂN VỊT Các chân vịt thời ấy có hai hoặc ba cánh quạt gắn với một trục quay. Khi chân vịt quay, nó
Cẩm nang thám hiểm vũ trụ (Phần 24)
12/06/2019
MỘC TINH: 43,3 PHÚT ÁNH SÁNG Mộc tinh là hành tinh lớn nhất trong Hệ Mặt Trời và là hành tinh thứ năm tính từ Mặt Trời ra.
Tương lai nhân loại - Michio Kaku (Phần 6)
12/06/2019
2. THỜI ĐẠI VÀNG CHO DU HÀNH VÀO KHÔNG GIAN Không giống như sự suy tàn của hạm đội hải quân Trung Quốc, kéo dài tụt hậu
Tương lai nhân loại - Michio Kaku (Phần 5)
12/06/2019
THẤT LẠC TRONG KHÔNG GIAN Tôi nhớ khoảnh khắc Neil Armstrong và Buzz Aldrin đặt chân lên mặt trăng. Đó là tháng 7 năm 1969, và khi

Chúng tôi hiện có hơn 60 nghìn tài liệu để bạn tìm

360 độ

Vật lý 360 độ là trang tin nhanh, trao đổi chuyên đề vật lý và các khoa học khác cũng như các nội dung liên quan đến dạy và học.
Hi vọng các bạn giúp chúng tôi bằng cách đăng kí làm CTV.
Liên hệ: banquantri@thuvienvatly.com